Adana Fellah Köftesi
İnce bulgur ve irmikten yoğrulup ortası parmakla bastırılan etsiz köftelerin haşlanıp, havanda dövülmüş sarımsakla kavrulan domatesli sosla servis edildiği Adana yemeği; sarımsaklı köfte adıyla da bilinir.
Tarihçe & Hikaye
Fellah köftesi, etin hiç girmediği, bulgur ve irmikten yoğrulan küçük köftelerin suda haşlanıp sarımsaklı bir domates sosuyla buluştuğu bir Adana yemeğidir; Kültür Portalı'nda sarımsaklı köfte adıyla yer alır. Bulgurdan yapılan bu köfte farklı yörelerde gliko, Arap köftesi, bulgur köftesi gibi adlarla da bilinir. Malzemesi mütevazıdır ama sofraya gelişi iddialıdır: havanda dövülen bol sarımsak, rendelenmiş domates ve biber salçasıyla yağda kavrulur ve haşlanmış köftelerin üzerine sıcak sıcak gezdirilir.
Köftelerin biçimi de yemeğin imzasıdır. Kültür Portalı'ndaki tarife göre hamurdan fındık büyüklüğünde parçalar koparılıp yuvarlanır, sonra ortalarına parmakla bastırılır. Haşlama suyuna bir tutam tuz ve limon tuzu katılır, köfteler pişince süzülür ve sosla buluşturulur, üstüne de kıyılmış maydanoz serpilir. Hamurun iyice yoğrulması köftelerin haşlanırken dağılmamasını sağlar. Yemeğin Adana'daki öteki adı da bu bol sarımsaklı sostan gelir.
Hem doyurucu hem de maliyeti düşük bir yemektir. Yanına ayran ya da turşu çok yakışır; kaşık salata gibi ekşili salatalarla da iyi anlaşır.
Adana Fellah Köftesi Tarifi
Malzemeler
- 2,5 su bardağı (yaklaşık 400 g) ince bulgur
- Yarım su bardağı irmik
- 3/4 su bardağı un
- 1 adet yumurta
- Yaklaşık 2 su bardağı ılık su (bulguru ıslatmak için)
- 1 yemek kaşığı + 1 tatlı kaşığı biber salçası
- 1 baş sarımsak (havanda dövülmüş)
- 3 adet domates (rendelenmiş)
- Yarım su bardağı sıvı yağ veya zeytinyağı
- 1 çay kaşığı ve damak tadına göre tuz
- Damak tadına göre pul biber
- Birer tutam tuz ve limon tuzu ya da yarım limonun suyu (haşlama suyu için)
- Birkaç dal kıyılmış maydanoz (üzeri için)
Adana Fellah Köftesi Besin Değerleri
Tahmini değerlerdir. Bu besin değerleri, tarifteki malzemelerin ortalama besin değerleri kullanılarak bir formülle hesaplanmıştır; yalnızca bilgi amaçlıdır ve kesinlik taşımaz. Kullandığınız malzemelerin cinsine, markasına, miktarına ve porsiyon büyüklüğüne göre gerçek değerler farklı olabilir. Sağlık ya da diyet kararlarınız için bir uzmana danışın.
Nasıl Yapılır?
- İnce bulgur ile irmiği geniş bir kaba alın. Üzerini geçmeyecek kadar ılık su ekleyip kabın ağzını kapatın; bulgur suyunu çekip yumuşayana kadar yaklaşık 15 dakika bekletin.
- Yumurtayı, 1 tatlı kaşığı biber salçasını ve 1 çay kaşığı tuzu ekleyip yoğurun. Unu azar azar katarak yoğurmayı sürdürün; elinizi arada ıslatın. Hamur ele yapışmadan rahatça yuvarlanabilmeli: yapışıyorsa biraz un, çatlıyorsa çok az su ekleyin.
- Hamurdan fındık büyüklüğünde parçalar koparıp avucunuzda yuvarlayın, ortalarına parmağınızla hafifçe bastırın. Köfteleri hafifçe unlanmış bir tepsiye dizin.
- Geniş bir tencerede bol suyu kaynatın; bir tutam tuz ve limon tuzu (ya da yarım limonun suyunu) ekleyin. Köfteleri birkaç partide kaynayan suya bırakıp ara ara karıştırarak 10–15 dakika haşlayın, fazla pişirmeyin.
- Köfteler haşlanırken sosu hazırlayın: tavada yağı ısıtın, dövülmüş sarımsağı ekleyip kokusu çıkana kadar kısa süre çevirin, yakmayın. Rendelenmiş domatesi ve 1 yemek kaşığı biber salçasını ekleyin, sos koyulaşana kadar 8–10 dakika pişirin; tuz ve pul biberle tatlandırın.
- Köfteleri delikli kepçeyle süzüp servis kabına alın. Sıcak sosu üzerlerine gezdirin, kıyılmış maydanoz serpip hemen servis edin.
Püf Noktası
Hamurun kıvamı her şeydir: fazla yumuşak olursa köfteler haşlanırken dağılır, fazla katı olursa yuvarlarken çatlar. Bulgurun suyunu tamamen çekmesini bekleyin ve hamuru uzun süre yoğurun. Köfteleri suya kaynarken atın ve 10–15 dakikadan fazla haşlamayın; sosu da köfteler süzülürken sıcak olacak şekilde hazırlayın.
Adana Fellah Köftesi Yanına Ne Gider?
- Ayran
- Turşu
- Kaşık salata
- Yoğurtlu semizotu salatası
- Bol maydanozlu cacık
Soru & Cevap
Fellah köftesinde et var mı?
Hayır. Fellah köftesi etsiz bir bulgur köftesidir: hamur ince bulgur, irmik, un, yumurta ve biber salçasıyla yoğrulur; köfteler suda haşlanıp sarımsaklı domates sosuyla servis edilir.
Fellah köftesi ile sarımsaklı köfte aynı yemek mi?
Evet. Kültür Portalı bu yemeği Adana mutfağında sarımsaklı köfte adıyla anar. Fellah köftesi; gliko, Arap köftesi ve bulgur köftesi gibi adlarla da bilinen, bulgurdan yapılan bir köftedir. Yöresel çeşitlerinden Gaziantep Arap köftesi, Erzurum gliko ve Batman piçik yemeği ayrıca coğrafi işaret almıştır.
Fellah köftesi haşlanırken neden dağılır?
Genellikle hamur yeterince yoğrulmadığı ya da fazla yumuşak kaldığı için. Bulguru suyunu çekene kadar bekletin, hamuru uzun süre yoğurun; ele yapışıyorsa un, çatlıyorsa çok az su ekleyin. Köfteleri suya kaynarken atın ve fazla haşlamayın.
Fellah köftesi dondurulabilir mi?
Evet. Köfteleri şekillendirdikten sonra haşlamadan dondurucuya kaldırabilirsiniz; sosu ise pişireceğiniz gün taze hazırlayın.
Fellah köftesi kaç kalori?
Bu tarifle bir porsiyon yaklaşık 740 kcal'dir. Enerjinin çoğu bulgur-irmik hamurundan ve sosa giren yağdan gelir; yağı azaltarak kaloriyi düşürebilirsiniz.
Fellah köftesinin sosu nasıl yapılır?
Havanda dövülmüş sarımsak sıvı yağda kısa süre çevrilir, ardından rendelenmiş domates ve biber salçası eklenip koyulaşana kadar pişirilir. Tuz ve pul biberle tatlandırılan sos, süzülmüş köftelerin üzerine sıcakken dökülür.
Sizden Gelen Tarifler (0)
Bu tarifler üyelerimiz tarafından alternatif olarak gönderilmiştir.
Henüz alternatif tarif gönderilmedi — ilk tarifi sen gönder!
Sizden Gelen Resimler
Bu resimler yemeği pişiren üyelerimiz tarafından gönderilmiştir.
Yorumlar
Henüz yorum yok — ilk yorumu sen yap!