Afyon Ak Pide
Akşamdan hazırlanan ekşi maya niteliğindeki ön hamurla yoğrulan hamurun ıslak parmak uçlarıyla bastırılıp çekiştirilerek uzun oval biçim verildiği, tırnak izli, fırında pişen coğrafi işaretli Afyon pidesi.
Tarihçe & Hikaye
Ak pide, Afyonkarahisar'ın gündelik sofrasının sade, uzun oval pidesidir; üzerindeki parmak izleri yüzünden tırnak pidesi diye de anılır. Kültür Portalı'nın Afyon mutfağını anlatırken aktardığına göre, eskiden mahalle fırınlarında aylık ev ekmeği pişirilirken ekmek hamurundan artan hamurla haşhaşlı pide, övme ve ak pide de yapılırdı. Bugün fırınların her gün çıkardığı ak pide sıcak da soğuk da yenir.
Afyonkarahisar Belediyesi'nin 2021'deki başvurusuyla Afyonkarahisar Ak Pide / Afyonkarahisar Tırnak Pidesi, 30 Kasım 2022'de 1265 numaralı mahreç işareti olarak tescil edildi; coğrafi sınırı Afyonkarahisar ilidir ve unu il sınırları içinden sağlanır. Tescil belgesi pidenin ölçülerini de tarif eder: pişmemiş hamuru 160–200 gramdır, en az 25–30 santim boyunda, 14–16 santim eninde ve 1–2 santim kalınlığındadır.
Pideyi ayıran, ekşi maya niteliğindeki ön hamurdur. Un, su, biraz yaş maya, şeker ve ayçiçek yağıyla yoğrulan bu hamur birkaç saat kabarır, sonra ana hamura katılır. Uzun yoğrulan ana hamur bezelere bölünür, dinlenir ve suya batırılmış parmak uçlarıyla bastırılıp dört yana çekiştirilerek şekillenir; isteyen üzerine yumurta sarısı sürüp susam ve çörek otu serper.
Sizden Gelenler
Afyon Ak Pide Besin Değerleri
Bu değerler kullanılan malzeme ve porsiyon miktarına göre değişiklik gösterebilir.
Malzemeler
- 100 g un (ön hamur için)
- 50 ml ılık su (ön hamur için)
- 2 g yaş maya (ön hamur için)
- 3 g toz şeker (ön hamur için)
- 3 ml ayçiçek yağı (ön hamur için)
- 1 kg un (ana hamur için)
- 1 litreye kadar (kıvama göre) ılık su (ana hamur için)
- 50 g yaş maya (ana hamur için)
- 50 g toz şeker (ana hamur için)
- 50 g margarin
- 50 g tuz
- Üzeri için isteğe bağlı: yumurta sarısı, susam, çörek otu
Püf Noktası
Ön hamuru pişireceğiniz günün sabahında ya da akşamdan hazırlayın; ak pidenin tadını o verir. Şekil verirken parmaklarınızı sık sık suya batırın ki hamur yapışmasın ve tırnak izleri belirgin kalsın. Tescildeki tuz oranı yüksektir; daha az tuzlu seviyorsanız evde 20–25 g tuzla da yapabilirsiniz. Pide oda sıcaklığında 2 gün, buzdolabında bir hafta dayanır.
Nasıl Yapılır?
- Ön hamur: unu, ılık suyu, 2 g yaş mayayı, 3 g şekeri ve ayçiçek yağını sırayla bir kaba koyun ve yapışmayan bir hamur olana kadar 10 dakika yoğurun. Üzerine un serpip kalın bir bezle örtün ve oda sıcaklığında 5–6 saat kabarmaya bırakın.
- Ana hamur: 1 kg unu, suyu, kabaran ön hamuru, 50 g yaş mayayı, şekeri, margarini ve tuzu sırayla geniş bir kaba koyun. Suyu kıvama göre azar azar ekleyerek 30 dakika yoğurun, ardından 10 dakika dinlendirin.
- Hamuru 160–200 gramlık 10 parçaya ayırın. Parçaları hafif unlanmış tezgâha dizip 20 dakika dinlendirin.
- Parmak uçlarınızı suya batırın, her bezeye bastırarak dört yöne doğru çekiştirin ve yaklaşık 25–30 cm boyunda, 14–16 cm eninde, 1–2 cm kalınlığında oval bir pide şekli verin. Parmak izleri yüzeyde kalsın.
- İsterseniz üzerine yumurta sarısı sürüp susam ve çörek otu serpin.
- Pideleri önceden 220–240 °C'ye ısıtılmış fırında yaklaşık 20 dakika, üzerleri kızarana kadar pişirin. Sıcak ya da soğuk servis edin.
Afyon Ak Pide Yanına Ne Gider?
- Afyon sucuğu ve yumurta
- Beyaz peynir ve zeytin
- Çay
Sıkça Sorulan Sorular
Ak pideye neden tırnak pidesi denir?
Hamura suya batırılmış parmak uçlarıyla bastırılarak şekil verildiği için yüzeyinde tırnak izleri kalır. Tescil belgesi bu yöntemi tırnaklama diye adlandırır.
Afyon ak pidesini ayıran ne?
Ekşi maya niteliğindeki ön hamur. Un, su, biraz maya, şeker ve yağla yoğrulan bu hamur saatlerce kabarıp ana hamura katılır; ayrıca unu Afyonkarahisar'dan sağlanır.
Ak pidenin ölçüleri nedir?
Tescil belgesine göre pişmemiş hamuru 160–200 g'dır; pide en az 25–30 cm boyunda, 14–16 cm eninde ve 1–2 cm kalınlığında uzun oval bir biçimdedir.
Ak pide ne kadar saklanır?
Oda sıcaklığında 2 gün, buzdolabında bir hafta dayanır.
Afyon ak pidesi kaç kalori?
Bu tarifle bir pide (onda biri) yaklaşık 460 kcal'dir.
Bu tarif 05.06.2026 tarihinde güncellendi.
Üyelerden Alternatif Tarifler (0)
Bu tarifler üyelerimiz tarafından gönderilmiştir; resmi NeYemeli tarifi yukarıdadır.
Henüz alternatif tarif gönderilmedi — ilk tarifi sen gönder!
Yorumlar
Henüz yorum yok — ilk yorumu sen yap!