Amasya Sıkma Tarhanası
Kırık yarmanın süzme yoğurt, süt, un ve yumurtayla ateşte pişirilip tuzlandığı, soğuyunca avuçta parmaklarla sıkılarak biçim verilen ve güneşte yedi gün kurutulan, ekşi kokulu coğrafi işaretli Amasya tarhanası.
Tarihçe & Hikaye
Amasya'nın tarhanası toz değil, parça parçadır. Pişen hamurdan elli gramlık parçalar alınır, avuçta tutulup başparmak dışındaki dört parmakla bastırılarak sıkılır; adını da bu sıkma işinden alır. Pişince beyaz olan hamur güneşte kurudukça sarıya döner; katı kıvamlı, ekşi tatlı ve kokuludur. Yeşilırmak Havzası Kalkınma Birliği'nin başvurusuyla Amasya Sıkma Tarhanası, 23 Aralık 2022'de 1300 numaralı mahreç işareti olarak tescil edildi.
Tescil belgesindeki yöntemde yıkanmış kırık yarma süzme yoğurtla karıştırılır, üzerine süt, un ve yumurta katılır ve karışım odun ateşinde yaklaşık 20 dakika pişirilir. Tuz eklendikten sonra ateşten alınan hamur, yoğurt kesilmesin diye soğuyana kadar karıştırılır. Sıkılarak biçimlenen parçalar ıslak bir bezin üzerine serilir ve güneşte yedi gün kurutulur; eşit kurusunlar diye ilk iki gün çevrilir. Kuruyan tarhana rutubetsiz bir yerde bir yıl saklanır ve kışın nohutla pişirilen sıkma tarhana çorbasına girer. Aşağıdaki ölçüler belgedeki büyük partinin beşte biridir.
Sizden Gelenler
Amasya Sıkma Tarhanası Besin Değerleri
Bu değerler kullanılan malzeme ve porsiyon miktarına göre değişiklik gösterebilir.
Malzemeler
- 1 kg süzme yoğurt
- 250 g kırık yarma (yıkanıp süzülmüş)
- 80 ml süt
- 30 g buğday unu
- yarım adet yumurta (çırpılmış)
- 70 g tuz
Püf Noktası
Pişen hamuru soğuyana kadar karıştırmayı bırakmayın; bırakırsanız yoğurt kesilir ve tarhana pütürlü olur. Kurutmayı nemsiz, güneşli günlere denk getirin; iyi kurumayan tarhana küflenir. Kuru tarhanayı çorbada kullanmadan önce bir gece suda ıslatın.
Nasıl Yapılır?
- Kırık yarmayı yıkayıp süzün ve süzme yoğurtla geniş bir tencerede karıştırın.
- Ayrı bir kapta sütü, unu ve yumurtayı çırpıp tencereye ekleyin, iyice karıştırın.
- Karışımı yüksek ateşte, dibi tutmasın diye karıştırarak yaklaşık 20 dakika pişirin.
- Tuzu ekleyip karıştırın ve tencereyi ateşten alın. Yoğurdun kesilmemesi için hamur soğuyana kadar karıştırmaya devam edin.
- Soğuyan hamurdan 50'şer gramlık parçalar alın. Her parçayı avucunuzda tutup ortasına başparmak dışındaki dört parmağınızla bastırarak şekil verin.
- Parçaları birbirine yapışmasınlar diye ıslak, temiz bir bez üzerine serin ve güneşte 7 gün kurutun; eşit kurumaları için ilk 2 gün çevirin.
- Tamamen kuruyan tarhanaları rutubetsiz bir yerde, kapalı kapta saklayın.
Amasya Sıkma Tarhanası Yanına Ne Gider?
- Sıkma tarhana çorbası
- Nohut
- Kuru nane
Sıkça Sorulan Sorular
Sıkma tarhana neden böyle adlandırılır?
Pişen hamurdan alınan parçalar avuçta parmaklarla sıkılarak biçimlendirilir; adını bu sıkma işinden alır.
Amasya sıkma tarhanası neyden yapılır?
Kırık yarma, süzme yoğurt, süt, buğday unu, yumurta ve tuzdan yapılır.
Sıkma tarhana ne kadar kurutulur?
Tescil belgesine göre güneşte 7 gün kurutulur; eşit kuruması için ilk 2 gün çevrilir.
Sıkma tarhana ne kadar saklanır?
Kuruyan tarhana rutubetsiz ortamda 1 yıl saklanabilir.
Bir parça sıkma tarhana kaç kalori?
Bu tarifle bir parça (yaklaşık 50 g yaş hamur) yaklaşık 70 kcal'dir.
Bu tarif 05.06.2026 tarihinde güncellendi.
Üyelerden Alternatif Tarifler (0)
Bu tarifler üyelerimiz tarafından gönderilmiştir; resmi NeYemeli tarifi yukarıdadır.
Henüz alternatif tarif gönderilmedi — ilk tarifi sen gönder!
Yorumlar
Henüz yorum yok — ilk yorumu sen yap!