Amasya Toyga Çorbası
Süzme yoğurdun un ve yumurta sarısıyla çırpılıp suyla açıldığı, kabuksuz buğday yarması ve haşlanmış nohutla kısık ateşte pişirildiği, üzerine naneli tereyağı katılan, Amasya düğünlerinin coğrafi işaretli çorbası.
Tarihçe & Hikaye
Toyga, kabuğu çıkarılmış ak buğday demektir ve tescil belgesine göre kökeni Orta Asya'ya uzanır. Amasya'da düğünlerde ve özel davetlerde ikram edilen bu yoğurt çorbası, Amasya Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliği'nin başvurusuyla 1 Aralık 2021'de 960 numaralı mahreç işareti olarak tescil edildi. Kültür Portalı'nda Amasya Valiliği'nin Amasya Mutfağı kitabından aktarılan tarifte adı toyka diye de geçer.
Çorbanın yarması, yörede üveyik denen sert buğdayın kaynatılıp kurutulduktan sonra geleneksel yollarla dövülüp kabuğunun ayrılmasıyla elde edilir. Süzme yoğurt keçi, inek ya da manda yoğurdundan yapılır. Belge, çorbanın özellikle kıvamının tutturulması bakımından ustalık istediğini vurgular: yoğurt un ve yumurta sarısıyla çırpılıp suyla açılır, yarma eklenip kaynayana kadar hiç durmadan karıştırılır. Ardından nohut katılır, yarmalar yumuşayana kadar kısık ateşte pişirilir ve en sonda tereyağında eritilmiş nane çorbaya karıştırılır.
Sizden Gelenler
Amasya Toyga Çorbası Besin Değerleri
Bu değerler kullanılan malzeme ve porsiyon miktarına göre değişiklik gösterebilir.
Malzemeler
- 200 g süzme yoğurt (keçi, inek ya da manda)
- 15 g buğday unu
- 1 adet yumurta sarısı
- 55 g buğday yarması (dövme)
- 140 g haşlanmış nohut
- 1200 ml su
- 2 g tuz
- 15 g tereyağı (üzeri için)
- 3 g kuru nane (üzeri için)
Püf Noktası
Yoğurdu ocağa almadan önce un ve yumurta sarısıyla iyice çırpın, çorba kaynayana kadar da karıştırmayı bırakmayın; yoğurt böylece kesilmez. Kıvam bu çorbanın ustalık isteyen yanıdır: çok koyulaşırsa her aşamada azar azar su ekleyebilirsiniz. Yarmayı önceden ıslatırsanız daha çabuk yumuşar.
Nasıl Yapılır?
- Süzme yoğurdu, unu ve yumurta sarısını tencereye alın. 200 ml su ekleyip pürüzsüz olana kadar çırpın.
- Kalan 1000 ml suyu ekleyip tencereyi ocağa alın. Yarmayı da katın ve çorba kaynayana kadar hiç bırakmadan karıştırın.
- Kaynadıktan sonra ara ara karıştırarak pişirmeye devam edin; böylece hem kıvamı izlersiniz hem de yarmaların dibe yapışıp topaklanmasını önlersiniz.
- Kaynamasından 10-15 dakika sonra haşlanmış nohudu ekleyin. Ateşi kısın ve yarmalar yumuşayana kadar pişirin. Çorba koyulaşırsa biraz su ekleyin.
- Küçük bir tavada tereyağını eritin, naneyi ve tuzu ekleyip karıştırın. Naneli tereyağını çorbaya katıp karıştırın ve servis edin.
Amasya Toyga Çorbası Yanına Ne Gider?
- Amasya çöreği
- Turşu
- Köy ekmeği
Sıkça Sorulan Sorular
Toyga ne demek?
Tescil belgesine göre kabuğu çıkarılmış ak buğday anlamına gelir; kökeni Orta Asya'ya dayanır.
Toyga çorbası ile yayla çorbası aynı mı?
İkisi de yoğurt çorbasıdır ama Amasya toygasında pirinç yerine dövme buğday yarması ve nohut kullanılır, nane tereyağında eritilip katılır.
Toyga çorbası ne zaman yapılır?
Amasya'da özellikle düğünlerde ve özel davetlerde ikram edilir; günlük sofralarda da pişirilir.
Yoğurt neden kesilmez?
Yoğurt ocağa almadan önce un ve yumurta sarısıyla çırpılır ve çorba kaynayana kadar sürekli karıştırılır.
Amasya toyga çorbası kaç kalori?
Bu tarifle bir kâse (dörtte biri) yaklaşık 200 kcal'dir.
Bu tarif 05.06.2026 tarihinde güncellendi.
Üyelerden Alternatif Tarifler (0)
Bu tarifler üyelerimiz tarafından gönderilmiştir; resmi NeYemeli tarifi yukarıdadır.
Henüz alternatif tarif gönderilmedi — ilk tarifi sen gönder!
Yorumlar
Henüz yorum yok — ilk yorumu sen yap!