Ayran Aşı
Yumurta ve unla çırpılan yoğurdun suyla açılıp ıslatılmış aşurelik buğday ve nohutla kaynatıldığı, üzerine taze yarpuz ya da nane serpilerek yazın soğuk, kışın sıcak içilen, Ağrı'da Gırar da denen çorba.
Tarihçe & Hikaye
Ayran aşı, Doğu ve Güneydoğu Anadolu'da yöreden yöreye değişen bir yoğurt çorbasıdır; Vikipedi ayranaşı, mastuva ya da mastava adlarıyla anılan bu yemeğin Evliya Çelebi'nin Seyahatnamesi'nde mastaba aşı olarak geçtiğini yazar. Ağrı'da ayran aşına Gırar da denir.
Kültür Portalı'ndaki Ağrı tarifinde un, yumurta ve yoğurt suyla çırpılır; içine ıslatılmış aşurelik buğday ve haşlanmış nohut katılıp kaynayana kadar karıştırılır, buğdaylar yumuşayınca ocaktan alınır. Üzerine ballıbabagillerden, nane gibi güzel kokulu bir bitki olan yarpuz ya da nane serpilir; yarpuzun yazın tazesi, kışın kurusu kullanılır. Çorba kışın sıcak, yazın soğuk içilir. Ağrı İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü ise buğdayın önce suda kaynatılıp ayran eklendiği, nane ve doğranmış kabakla pişirildiği bir başka usulü anlatır.
Sizden Gelenler
Ayran Aşı Besin Değerleri
Bu değerler kullanılan malzeme ve porsiyon miktarına göre değişiklik gösterebilir.
Malzemeler
- 1 su bardağı (170 g) aşurelik buğday (akşamdan ıslatılmış)
- 1 çay bardağı (70 g) haşlanmış nohut
- 5 su bardağı yoğurt (ya da ayran)
- 1 adet yumurta
- 2 yemek kaşığı un
- yaklaşık 4 su bardağı su
- 1 demet taze yarpuz ya da nane (kışın kurusu)
- isteğe göre tuz
Püf Noktası
Yoğurt ocağa soğukken unla ve yumurtayla çırpılmalı; un ve yumurta yoğurdu bağlayıp kaynarken kesilmesini önler. Kaynayana kadar karıştırmayı bırakmayın. Buğday ıslatılmış olsa da yumuşaması zaman alır; isterseniz önceden yarı yarıya haşlayıp süreyi kısaltın. Müdürlüğün anlattığı usulde olduğu gibi doğranmış kabak da katabilirsiniz.
Nasıl Yapılır?
- Buğdayı bir gece önceden suda ıslatın. Nohudu ıslatıp haşlayın ya da hazır haşlanmış nohut kullanın.
- Unu, yumurtayı ve yoğurdu tencerede pürüzsüz olana kadar çırpın; suyu azar azar ekleyerek ayran kıvamına getirin.
- Süzülmüş buğdayı ve nohudu karışıma katın. Tencereyi orta ateşe alın ve yoğurt kesilmesin diye kaynayana kadar tek yöne, durmadan karıştırın.
- Kaynamaya başlayınca tuzunu ekleyin, ateşi kısın ve buğdaylar yumuşayana kadar ara ara karıştırarak pişirin.
- Ocaktan alıp üzerine ince doğranmış yarpuz ya da nane serpin. Kışın sıcak, yazın soğutup soğuk servis edin.
Ayran Aşı Yanına Ne Gider?
- Lavaş
- Kete
- Salatalık
Sıkça Sorulan Sorular
Gırar nedir?
Ağrı'da ayran aşı çorbasına verilen addır. Yoğurt, buğday ve nohutla yapılan, üzerine yarpuz serpilen çorbanın kendisidir.
Yarpuz nedir?
Naneye benzeyen, ballıbabagillerden kokulu bir bitkidir. Ayran aşına yazın taze, kışın kuru olarak serpilir; yoksa nane kullanılır.
Ayran aşı soğuk da içilir mi?
Evet. Kışın sıcak içilir, yazın soğutulup serinletici bir çorba olarak sofraya gelir.
Ayran aşında yoğurt neden kesilmez?
Yoğurt ocağa almadan önce un ve yumurtayla çırpılır, kaynayana kadar da sürekli karıştırılır. Bu ikisi yoğurdun kesilmesini önler.
Ayran aşı kaç kalori?
Bu tarifle bir kâse (altıda biri) yaklaşık 245 kcal'dir.
Bu tarif 05.06.2026 tarihinde güncellendi.
Üyelerden Alternatif Tarifler (0)
Bu tarifler üyelerimiz tarafından gönderilmiştir; resmi NeYemeli tarifi yukarıdadır.
Henüz alternatif tarif gönderilmedi — ilk tarifi sen gönder!
Yorumlar
Henüz yorum yok — ilk yorumu sen yap!