Bitlis Büryan Kebabı
Meşe yaprağı ve kekikle beslenmiş genç tekenin kaya tuzuyla tuzlanan etinin, derin toprak tandırda su dolu kazanın üzerine çengellerle sarkıtılıp ağzı çamurla kapatılarak buharda pişirildiği coğrafi işaretli Bitlis kebabı.
Tarihçe & Hikaye
Bitlis büryan kebabı, yörede hevur denen genç tekenin etinden derin bir toprak tandırda pişirilen bir kebaptır. Bitlis Ticaret ve Sanayi Odası'nın başvurusuyla 26 Ocak 2021'de 658 numarayla mahreç işareti olarak tescil edilmiştir. Anlatılana göre IV. Murat Revan seferine giderken Bitlis yakınlarında bir çobana rastlar; çoban bir teke kesip bolca tuzlar, toprağa kazdığı çukurda dalları yakıp kor haline getirir, içine su dolu bir kap koyar ve eti üstüne sarkıtıp çukurun ağzını kapatır. Eti çok beğenen padişah "büryan gibi pişmiş" der ve yemek o günden sonra bu adla anılır. Bitlis İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü ve Kültür Portalı da büryanı ilin en ünlü yemeği olarak kaydeder.
Büryanda bir yaşını doldurmamış hevurun eti kullanılır; hayvanların meşe yaprağı ve kekikle beslendiği ağustos-ekim arası büryan mevsimidir. Etin kaba kemikleri çıkarılır, et bir gün kadar dinlendirilir, üzerindeki yağ kat kat sıyrılıp sarkıtılır ve kaya tuzuyla tuzlanır. Meşe dallarıyla yakılan tandır kor olunca dibine su dolu bakır bir kazan indirilir, et gövdeleri çengellerle tandırın ağzındaki demirden sarkıtılır. Tandırın kapağı kapatılıp kenarları çamurla sıvanır; et hem korun ısısıyla pişer hem de buharla yumuşar. Saatler sonra çıkarılan büryan çengellerde asılı olarak satılır ve geleneksel olarak yaş üzümle yenir. Kazanda biriken yağlı su ise avşor çorbasının temelidir.
Bitlis Büryan Kebabı Tarifi
Malzemeler
- 1 gövde (yaklaşık 7,5 kg) hevur (bir yaşını doldurmamış erkek keçi) eti, kaba kemikleri çıkarılmış
- etin her yanını kaplayacak kadar rafine edilmemiş kaya tuzu
- 4 litre su (kazan için)
- isteğe göre yaş üzüm (servis için)
Bitlis Büryan Kebabı Besin Değerleri
Tahmini değerlerdir. Bu besin değerleri, tarifteki malzemelerin ortalama besin değerleri kullanılarak bir formülle hesaplanmıştır; yalnızca bilgi amaçlıdır ve kesinlik taşımaz. Kullandığınız malzemelerin cinsine, markasına, miktarına ve porsiyon büyüklüğüne göre gerçek değerler farklı olabilir. Sağlık ya da diyet kararlarınız için bir uzmana danışın.
Nasıl Yapılır?
- Sabah erken kesilen hayvanın sırt, ayak ve kaba kemiklerini çıkarın; eti yaklaşık 20 saat dinlendirin.
- Etin üzerindeki yağı kopmayacak şekilde bıçakla kat kat sıyırıp sarkıtın ve eti her yanından kaya tuzuyla tuzlayın.
- Derin toprak tandırda meşe dallarıyla ateş yakın; alevi sönüp kor haline gelmesini bekleyin.
- 4 litre su konmuş bakır kazanı çengellerle tandırın dibine indirin.
- Et gövdelerinin üst kısmına çengel takıp tandırın ağzına konan demir çubuktan sarkıtın.
- Tandırın kapağını kapatıp kenarlarını çamurla hava almayacak şekilde sıvayın; yaklaşık 2 saat pişirin.
- Büryanı çengellerde asılı olarak çıkarın, istenen kadar dilimleyip sıcak servis edin; yanında yaş üzüm sunun.
Püf Noktası
Etin üzerindeki yağı koparmadan sıyırıp sarkıtın; pişerken eti yağlayıp kurumasını önler. Tandırın kapağını iyice sıvayın ki buhar dışarı kaçmasın. Büryan sıcak yenir; soğuyan parçalar tandıra geri indirilip ısıtılır.
Bitlis Büryan Kebabı Yanına Ne Gider?
- Yaş üzüm
- Tandır ekmeği
- Avşor çorbası
Soru & Cevap
Bitlis büryan kebabı tescilli mi?
Evet; 26 Ocak 2021'de 658 numarayla Bitlis Ticaret ve Sanayi Odası adına mahreç işareti olarak tescil edildi.
Hevur nedir?
Bitlis'te büryan için kullanılan, bir yaşını doldurmamış erkek keçiye (tekeye) verilen ad.
Büryan adı nereden gelir?
Anlatılana göre IV. Murat'ın çobanın pişirdiği eti beğenip 'büryan gibi pişmiş' demesinden.
Büryan neyle yenir?
Geleneksel olarak yaş üzümle yenir.
Bir porsiyon büryan kaç kalori?
Yaklaşık 250 gramlık bir porsiyon 335 kcal civarındadır.
Sizden Gelen Tarifler (0)
Bu tarifler üyelerimiz tarafından alternatif olarak gönderilmiştir.
Henüz alternatif tarif gönderilmedi — ilk tarifi sen gönder!
Sizden Gelen Resimler
Bu resimler yemeği pişiren üyelerimiz tarafından gönderilmiştir.
Yorumlar
Henüz yorum yok — ilk yorumu sen yap!