Bozüyük Mercimekli Mantısı
Kayı-91 yeşil mercimeğiyle doldurulan, üstü hafif açık kayık biçimli mantıların fırında kızartılıp tuzlu kaynar suyla yumuşatıldığı, sarımsaklı yoğurt, tereyağı ve salçayla sunulan coğrafi işaretli Bilecik mantısı.
Tarihçe & Hikaye
Bozüyük mercimekli mantısı, içine yeşil mercimek konan ve fırında pişirilen bir mantıdır. Bilecik Ticaret ve Sanayi Odası'nın başvurusuyla 27 Temmuz 2020'de 511 numarayla mahreç işareti olarak tescil edilmiştir. Tescil belgesine göre ilk olarak Bozüyük ile Söğüt arasındaki köylerde yapılmaya başlanmış, bugün en çok Bozüyük'te olmak üzere bütün Bilecik'te yapılmaktadır. İçinde Bilecik'te yetişen Kayı-91 çeşidi yeşil mercimek kullanılır; belgeye göre başka çeşitler hamurla aynı uyumu sağlamaz. Kültür Portalı ve Bilecik İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü de mercimekli mantıyı yörenin yemekleri arasında kaydeder.
Hamur un, yumurta, tuz ve suyla uzun süre, kulak memesinden biraz sert olana dek yoğrulur ve dinlendirilir. İki milimetre kadar inceliğe açılan yufkalar küçük dikdörtgenlere kesilir. Haşlanıp soğan, karabiber ve tuzla lapa kıvamına getirilen mercimek bu parçalara bolca konur ve hamur üstü ortadan hafif açık kalacak şekilde kapatılır; bu görünüme kayık şekli denir. Az yağlı tepsiye tek sıra dizilen mantılar fırında kahverengileşene kadar kızartılır, sonra üzerlerine tuzlu kaynar su dökülür ve suyu çekene dek bekletilir. Sade yenebildiği gibi tereyağı, sarımsaklı yoğurt ve salçalı sosla da sunulur. Sos ölçüleri belgedeki oranlardan önerilmiştir.
Bozüyük Mercimekli Mantısı Tarifi
Malzemeler
- 500 g buğday unu
- 1-2 adet yumurta
- unun aldığı kadar (yaklaşık 200 ml) su (hamur için)
- 6 g tuz (hamur için, unun %1,2'si)
- yaklaşık 350 g (kuru) yeşil mercimek (Kayı-91)
- 1 tatlı kaşığı kuru soğan (rendelenmiş)
- 1 tatlı kaşığı karabiber
- yarım çay kaşığı tuz (iç için)
- 1 yemek kaşığı sıvı yağ (tepsi için)
- mantıları 1 cm geçecek kadar kaynar su (%1 tuzlu; isteğe göre biraz tavuk ya da et suyuyla)
- 280 g sarımsaklı yoğurt
- 80 g tereyağı
- 40 g salça
Bozüyük Mercimekli Mantısı Besin Değerleri
Tahmini değerlerdir. Bu besin değerleri, tarifteki malzemelerin ortalama besin değerleri kullanılarak bir formülle hesaplanmıştır; yalnızca bilgi amaçlıdır ve kesinlik taşımaz. Kullandığınız malzemelerin cinsine, markasına, miktarına ve porsiyon büyüklüğüne göre gerçek değerler farklı olabilir. Sağlık ya da diyet kararlarınız için bir uzmana danışın.
Nasıl Yapılır?
- Mercimeği önceden ıslatın, ayrı bir tencerede yumuşayana kadar haşlayın; soğan, karabiber ve tuzu ekleyip lapa kıvamına getirin ve süzün.
- Un, yumurta ve tuzu, unun aldığı kadar su ekleyerek 15-18 dakika, kulak memesinden biraz sert olana kadar yoğurun; 20-25 dakika dinlendirin.
- Hamurdan avuç içi büyüklüğünde parçalar alıp 2-2,5 mm inceliğinde açın; 2,5 x 3 cm kadar dikdörtgenler kesin.
- Her parçaya bol miktarda iç koyun ve üstü ortadan hafif açık kalacak şekilde kayık biçiminde kapatın.
- Mantıları az yağlanmış tepsiye sıkıştırmadan tek sıra dizin; 200-210 °C fırında 20-25 dakika, kahverengileşene kadar kızartın.
- Üzerine %1 tuzlu kaynar suyu (dilerseniz bir kısmı tavuk ya da et suyu olsun) mantıları 1 cm geçecek kadar dökün ve suyunu çekmesini bekleyin.
- Sade ya da sarımsaklı yoğurt, kızdırılmış tereyağı ve salçayla servis edin.
Püf Noktası
Yufkayı çok ince açmayın; mercimeği taşıyamaz. Çok kalın açarsanız da fırında pişmez. Mantıyı aşırı doldurursanız taneler dağılır; içi mantının üçte ikisi kadar olmalı.
Bozüyük Mercimekli Mantısı Yanına Ne Gider?
- Ayran
- Turşu
- Çoban salatası
Soru & Cevap
Bozüyük mercimekli mantısı tescilli mi?
Evet; 27 Temmuz 2020'de 511 numarayla Bilecik Ticaret ve Sanayi Odası adına mahreç işareti olarak tescil edildi.
Hangi mercimek kullanılır?
Bilecik'te yetişen Kayı-91 çeşidi yeşil mercimek.
Kayık şekli nedir?
Mantının dikdörtgen kapatılıp üst ortasının hafif açık bırakılmasıyla oluşan görünüm.
Mercimekli mantı haşlanır mı?
Önce fırında kızartılır, sonra üzerine tuzlu kaynar su dökülerek yumuşatılır.
Bir porsiyon Bozüyük mercimekli mantısı kaç kalori?
Bu tarifle soslu bir porsiyon yaklaşık 675 kcal'dir; sossuz daha hafiftir.
Sizden Gelen Tarifler (0)
Bu tarifler üyelerimiz tarafından alternatif olarak gönderilmiştir.
Henüz alternatif tarif gönderilmedi — ilk tarifi sen gönder!
Sizden Gelen Resimler
Bu resimler yemeği pişiren üyelerimiz tarafından gönderilmiştir.
Yorumlar
Henüz yorum yok — ilk yorumu sen yap!