Emirdağ Güveci
İri kuşbaşı kuzu etinin kapalı, sırsız toprak çömlekte taş fırında önce tek başına, sonra yeşil biber, patlıcan, domates ve kabuklu sarımsakla iki aşamada pişirildiği sulu, coğrafi işaretli Emirdağ güveci.
Tarihçe & Hikaye
Emirdağ güveci, Afyonkarahisar'ın Emirdağ ilçesinin adını taşıyan sulu bir kuzu yemeğidir. Ağzı kapalı, sırsız bir toprak çömlekte, odun ateşiyle kızdırılmış taş fırında pişer. Afyonkarahisar ve komşusu Eskişehir'de doğum, düğün, bayram gibi kutlama günlerinin yemeğidir; ustalık isteyen pişirme yöntemi sayesinde adı yöresiyle birlikte anılır.
Emirdağ Belediyesi'nin 2020'deki başvurusuyla Emirdağ Güveci, 19 Ocak 2021'de 650 numaralı mahreç işareti olarak tescil edildi. Coğrafi sınırı Afyonkarahisar ve Eskişehir illeridir ve üretimin bütün aşamalarının bu sınırlar içinde yapılması gerekir. Tescil belgesi güveci başka yörelerin güveçlerinden ayıran özellikleri de sıralar: daha sulu bir yemektir, sebzeler pişmiş yemeğin yaklaşık dörtte birini oluşturur, sarımsak dişleri kabuklarıyla katılır ve patlıcan tercihe bağlıdır.
Yemek iki aşamada pişer. İri kuşbaşı doğranan kuzu eti önce tek başına, kapağı kapalı çömlekte bir, bir buçuk saat fırında kalır; usta bu sırada eti karıştırır ve çömleğin fırındaki yerini değiştirir. Et pişince sırasıyla yeşil biber, alacalı soyulmuş patlıcan ve iri doğranmış domates eklenir, üzerine kabuklu sarımsak ve tuz serpilir, çömlek bir kez daha fırına girer. Domatesin suyu yetmezse az sıcak su eklenir; üstü kızarsın istenirse son dakikalarda kapak açılır. Yerinde pişirilen güveç aynı gün yenir.
Sizden Gelenler
Emirdağ Güveci Besin Değerleri
Bu değerler kullanılan malzeme ve porsiyon miktarına göre değişiklik gösterebilir.
Malzemeler
- 3 kg kuzu eti (iri kuşbaşı)
- 250 g yeşil biber
- 1 kg domates
- 1 adet patlıcan (orta boy, tercihen mevsiminde)
- 200 g sarımsak (kabuklu dişler)
- 25 g tuz
- en fazla 500 ml sıcak su (sebze suyu yetmezse)
Püf Noktası
Eti sebzelerden önce tek başına pişirin; Emirdağ güvecini ayıran iki aşamalı pişirmedir. Sarımsağı soymadan, bütün dişler halinde ekleyin. Emirdağ güveci sulu olmalı: domates suyu yetmezse ekleyeceğiniz su sıcak olsun. Toprak güveci soğukken çok sıcak fırına koymayın ve fırından çıkınca soğuk zemine bırakmayın, ani ısı değişimi kabı çatlatabilir.
Nasıl Yapılır?
- Kuzu etini iri kuşbaşı doğrayıp toprak güveç kabına yerleştirin ve kapağını kapatın.
- Güveci 220–230 °C'lik fırına koyun ve eti 1–1,5 saat pişirin. Arada eti karıştırın, güvecin fırındaki yerini değiştirerek her yanının eşit pişmesini sağlayın.
- Et pişerken yeşil biberleri 3 cm boyunda doğrayın, domatesleri sekizer parçaya bölün, patlıcanı alacalı soyup 3 cm'lik parçalar halinde kesin. Sarımsak dişlerini kabuklarını soymadan birbirinden ayırın.
- Et piştiğinde güveci fırından alın. Sırasıyla yeşil biberi, patlıcanı ve domatesi ekleyin; sarımsak dişlerini ve tuzu üzerine eşit biçimde dağıtın.
- Kapağı kapatıp güveci aynı ısıda 45 dakika daha pişirin. Bu sırada güvecin yerini değiştirerek kıvamını kontrol edin; sebzelerin suyu yemeği sulu tutmaya yetmezse en fazla 500 ml sıcak su ekleyin.
- Üstünün kızarmasını istiyorsanız son 15 dakikada kapağı açık bırakın. Güveci kabında ya da tabaklara alarak sıcak servis edin; aynı gün tüketin.
Emirdağ Güveci Yanına Ne Gider?
- Taze ekmek ya da pide
- Pilav
- Ayran
Sıkça Sorulan Sorular
Emirdağ güvecini öteki güveçlerden ayıran ne?
Tescil belgesine göre daha sulu bir yemektir, sırsız toprak çömlekte pişer, sarımsak kabuklu dişler halinde katılır ve et ile sebzeler iki ayrı aşamada pişirilir.
Emirdağ güveci hangi etle yapılır?
Ana malzemesi iri kuşbaşı doğranmış kuzu etidir. Sebze olarak yeşil biber, domates, sarımsak ve tercihe bağlı olarak patlıcan kullanılır; sebzeler pişmiş yemeğin yaklaşık dörtte birini oluşturur.
Emirdağ güveci evde yapılabilir mi?
Geleneksel olarak odun ateşli taş fırında pişer. Evde kapaklı bir toprak güveçle, fırını 220–230 °C'ye ayarlayıp aynı iki aşamalı yöntemle pişirebilirsiniz.
Emirdağ güveci ne zaman pişirilir?
Afyonkarahisar ve Eskişehir'de doğum, düğün, bayram gibi kutlama günlerinde pişirilir.
Emirdağ güveci kaç kalori?
Bu tarifle bir porsiyon (on ikide biri) yaklaşık 755 kcal'dir.
Bu tarif 05.06.2026 tarihinde güncellendi.
Üyelerden Alternatif Tarifler (0)
Bu tarifler üyelerimiz tarafından gönderilmiştir; resmi NeYemeli tarifi yukarıdadır.
Henüz alternatif tarif gönderilmedi — ilk tarifi sen gönder!
Yorumlar
Henüz yorum yok — ilk yorumu sen yap!