Fellah Köftesi
İnce bulgur ve irmikten yoğrulup ortası parmakla bastırılan etsiz köftelerin haşlanıp, havanda dövülmüş sarımsakla kavrulan domatesli sosla servis edildiği Adana yemeği; sarımsaklı köfte adıyla da bilinir.
Tarihçe & Hikaye
Fellah köftesi, etin hiç girmediği, bulgur ve irmikten yoğrulan küçük köftelerin suda haşlanıp sarımsaklı bir domates sosuyla buluştuğu bir Adana yemeğidir; Kültür Portalı'nda sarımsaklı köfte adıyla yer alır. Bulgurdan yapılan bu köfte farklı yörelerde gliko, Arap köftesi, bulgur köftesi gibi adlarla da bilinir. Malzemesi mütevazıdır ama sofraya gelişi iddialıdır: havanda dövülen bol sarımsak, rendelenmiş domates ve biber salçasıyla yağda kavrulur ve haşlanmış köftelerin üzerine sıcak sıcak gezdirilir.
Köftelerin biçimi de yemeğin imzasıdır. Kültür Portalı'ndaki tarife göre hamurdan fındık büyüklüğünde parçalar koparılıp yuvarlanır, sonra ortalarına parmakla bastırılır. Haşlama suyuna bir tutam tuz ve limon tuzu katılır, köfteler pişince süzülür ve sosla buluşturulur, üstüne de kıyılmış maydanoz serpilir. Hamurun iyice yoğrulması köftelerin haşlanırken dağılmamasını sağlar. Yemeğin Adana'daki öteki adı da bu bol sarımsaklı sostan gelir.
Hem doyurucu hem de maliyeti düşük bir yemektir. Yanına ayran ya da turşu çok yakışır; kaşık salata gibi ekşili salatalarla da iyi anlaşır.
Sizden Gelenler
Malzemeler
- 2,5 su bardağı (yaklaşık 400 g) Köfte: ince bulgur
- Yarım su bardağı Köfte: irmik
- 3/4 su bardağı Köfte: un
- 1 adet Köfte: yumurta
- 1 tatlı kaşığı Köfte: biber salçası
- 1 çay kaşığı Köfte: tuz
- Yaklaşık 2 su bardağı Köfte: ılık su (bulguru ıslatmak için)
- Birer tutam Haşlama suyu için tuz ve limon tuzu (ya da yarım limonun suyu)
- 1 baş Sos: sarımsak (havanda dövülmüş)
- 3 adet Sos: domates (rendelenmiş)
- 1 yemek kaşığı Sos: biber salçası
- Yarım su bardağı Sos: sıvı yağ veya zeytinyağı
- Damak tadına göre Sos: tuz ve pul biber
- Birkaç dal Üzeri için kıyılmış maydanoz
Fellah Köftesi Besin Değerleri
Bu değerler kullanılan malzeme ve porsiyon miktarına göre değişiklik gösterebilir.
Püf Noktası
Hamurun kıvamı her şeydir: fazla yumuşak olursa köfteler haşlanırken dağılır, fazla katı olursa yuvarlarken çatlar. Bulgurun suyunu tamamen çekmesini bekleyin ve hamuru uzun süre yoğurun. Köfteleri suya kaynarken atın ve 10–15 dakikadan fazla haşlamayın; sosu da köfteler süzülürken sıcak olacak şekilde hazırlayın.
Nasıl Yapılır?
- İnce bulgur ile irmiği geniş bir kaba alın. Üzerini geçmeyecek kadar ılık su ekleyip kabın ağzını kapatın; bulgur suyunu çekip yumuşayana kadar yaklaşık 15 dakika bekletin.
- Yumurtayı, biber salçasını ve tuzu ekleyip yoğurun. Unu azar azar katarak yoğurmayı sürdürün; elinizi arada ıslatın. Hamur ele yapışmadan rahatça yuvarlanabilmeli: yapışıyorsa biraz un, çatlıyorsa çok az su ekleyin.
- Hamurdan fındık büyüklüğünde parçalar koparıp avucunuzda yuvarlayın, ortalarına parmağınızla hafifçe bastırın. Köfteleri hafifçe unlanmış bir tepsiye dizin.
- Geniş bir tencerede bol suyu kaynatın; bir tutam tuz ve limon tuzu (ya da yarım limonun suyunu) ekleyin. Köfteleri birkaç partide kaynayan suya bırakıp ara ara karıştırarak 10–15 dakika haşlayın, fazla pişirmeyin.
- Köfteler haşlanırken sosu hazırlayın: tavada yağı ısıtın, dövülmüş sarımsağı ekleyip kokusu çıkana kadar kısa süre çevirin, yakmayın. Rendelenmiş domatesi ve biber salçasını ekleyin, sos koyulaşana kadar 8–10 dakika pişirin; tuz ve pul biberle tatlandırın.
- Köfteleri delikli kepçeyle süzüp servis kabına alın. Sıcak sosu üzerlerine gezdirin, kıyılmış maydanoz serpip hemen servis edin.
Fellah Köftesi Yanına Ne Gider?
- Ayran
- Turşu
- Kaşık salata
- Yoğurtlu semizotu salatası
- Bol maydanozlu cacık
Sıkça Sorulan Sorular
Fellah köftesinde et var mı?
Hayır. Fellah köftesi etsiz bir bulgur köftesidir: hamur ince bulgur, irmik, un, yumurta ve biber salçasıyla yoğrulur; köfteler suda haşlanıp sarımsaklı domates sosuyla servis edilir.
Fellah köftesi ile sarımsaklı köfte aynı yemek mi?
Evet. Kültür Portalı bu yemeği Adana mutfağında sarımsaklı köfte adıyla anar. Fellah köftesi; gliko, Arap köftesi ve bulgur köftesi gibi adlarla da bilinen, bulgurdan yapılan bir köftedir. Yöresel çeşitlerinden Gaziantep Arap köftesi, Erzurum gliko ve Batman piçik yemeği ayrıca coğrafi işaret almıştır.
Fellah köftesi haşlanırken neden dağılır?
Genellikle hamur yeterince yoğrulmadığı ya da fazla yumuşak kaldığı için. Bulguru suyunu çekene kadar bekletin, hamuru uzun süre yoğurun; ele yapışıyorsa un, çatlıyorsa çok az su ekleyin. Köfteleri suya kaynarken atın ve fazla haşlamayın.
Fellah köftesi dondurulabilir mi?
Evet. Köfteleri şekillendirdikten sonra haşlamadan dondurucuya kaldırabilirsiniz; sosu ise pişireceğiniz gün taze hazırlayın.
Fellah köftesi kaç kalori?
Bu tarifle bir porsiyon yaklaşık 740 kcal'dir. Enerjinin çoğu bulgur-irmik hamurundan ve sosa giren yağdan gelir; yağı azaltarak kaloriyi düşürebilirsiniz.
Fellah köftesinin sosu nasıl yapılır?
Havanda dövülmüş sarımsak sıvı yağda kısa süre çevrilir, ardından rendelenmiş domates ve biber salçası eklenip koyulaşana kadar pişirilir. Tuz ve pul biberle tatlandırılan sos, süzülmüş köftelerin üzerine sıcakken dökülür.
Bu tarif 05.06.2026 tarihinde güncellendi.
Üyelerden Alternatif Tarifler (0)
Bu tarifler üyelerimiz tarafından gönderilmiştir; resmi NeYemeli tarifi yukarıdadır.
Henüz alternatif tarif gönderilmedi — ilk tarifi sen gönder!
Yorumlar
Henüz yorum yok — ilk yorumu sen yap!