Gümüşhane Kömesi
İplere dizilen ceviz içlerinin dut şırası, bal, şeker, süt ve unla pişirilen karışıma iki gün arayla en az üç kez batırılıp kurutulduğu, 2004'te tescillenen Gümüşhane tatlısı.
Tarihçe & Hikaye
Gümüşhane kömesi, Türkiye'nin ilk coğrafi işaretlerinden biridir: Gümüşhane İl Özel İdare Müdürlüğü'nün başvurusuyla 2004 yılında tescillenmiştir. Anadolu'da cevizli sucuk, orcik ya da şıralı sucuk diye bilinen tatlıya Gümüşhane ve Artvin çevresinde köme denir. Tescil belgesine göre Gümüşhane kömesi başka yörelerde yapılan cevizli sucuğa benzer, ama ipe dizili cevizlerin batırıldığı karışım bambaşkadır: içinde dut şırasının yanında bal, süt, şeker ve un vardır. Belge, yüz kilo köme için en az otuz üç kilo ceviz, on dört kilo bal ve on kilo süt kullanıldığını yazar; dut ve süt yöreden sağlanır ve kömenin kalitesinde köme ustalarının becerisi ile yörenin dutu belirleyicidir.
Yapımda önce ceviz içleri iplere dizilir. Köme kuru duttan yapıldığı için dutlar iyice yıkanır, kazanda kaynatılır ve şırası süzülür. Şıranın bir kısmı unla çırpılmak üzere ayrılır; geri kalanı herle kazanına konup bal ve şekerle ısıtılır. Kaynamaya başlayınca ayrılan şıra ve sütle çırpılmış un kazana dökülür ve karışım bir süre daha pişirilir. Ceviz dizileri bu karışıma batırılıp kurutulur; işlem, kurumanın hızına bağlı olarak ikişer tam gün arayla en az üç kez tekrarlanır. Köme nemsiz ve güneş görmeyen bir yerde saklanır; katkı maddesi olmadan oda sıcaklığında iki ay, beş-on derecede dört aya kadar dayanır. Aşağıdaki bir kiloluk ölçüler, tescildeki en düşük oranlara uyan bir öneridir; kalori 50 gramlık porsiyon içindir.
Gümüşhane Kömesi Tarifi
Malzemeler
- 330 g ceviz içi (en az %33)
- 250 g kuru dut (şırası için, öneri)
- 140 g bal (en az %14)
- 100 g süt (en az %10)
- 60 g şeker (öneri)
- 40 g un (öneri)
- yeterince su (dutları kaynatmak için)
Gümüşhane Kömesi Besin Değerleri
Tahmini değerlerdir. Bu besin değerleri, tarifteki malzemelerin ortalama besin değerleri kullanılarak bir formülle hesaplanmıştır; yalnızca bilgi amaçlıdır ve kesinlik taşımaz. Kullandığınız malzemelerin cinsine, markasına, miktarına ve porsiyon büyüklüğüne göre gerçek değerler farklı olabilir. Sağlık ya da diyet kararlarınız için bir uzmana danışın.
Nasıl Yapılır?
- Ceviz içlerini sağlam bir ipe dizin.
- Kuru dutları iyice yıkayın, kazanda kaynatıp şırasını süzün.
- Şıranın bir kısmını ayırın; kalanını bal ve şekerle kazanda ısıtın.
- Kaynamaya başlayınca ayrılan şıra ve sütle çırpılmış unu ekleyin, bir süre pişirin.
- İpe dizili cevizleri karışıma batırıp kurutun; iki tam gün arayla en az üç kez tekrarlayın.
Püf Noktası
Her batırmadan sonra kömeyi iyice kurumaya bırakın; kurumadan batırılan kat sonradan akar ve köme yapışkan kalır.
Gümüşhane Kömesi Yanına Ne Gider?
- Çay
- Gümüşhane dut pestili
- Kuşburnu çayı
Soru & Cevap
Köme ile cevizli sucuk aynı mı?
Benzerdir; ama tescile göre kömenin karışımında dutun yanında bal, süt, şeker ve un bulunur.
Gümüşhane kömesi ne zaman tescillendi?
Gümüşhane İl Özel İdare Müdürlüğü'nün başvurusuyla 2004'te tescillendi.
Kömede ne kadar ceviz vardır?
Tescile göre 100 kg kömede en az 33 kg ceviz, 14 kg bal ve 10 kg süt bulunur.
Köme kaç gün dayanır?
Katkısız köme oda sıcaklığında iki ay, 5-10 derecede dört aya kadar saklanabilir.
50 gram köme kaç kalori?
Bu öneri ölçülerle 50 gram köme yaklaşık 190 kcal'dir.
Sizden Gelen Tarifler (0)
Bu tarifler üyelerimiz tarafından alternatif olarak gönderilmiştir.
Henüz alternatif tarif gönderilmedi — ilk tarifi sen gönder!
Sizden Gelen Resimler
Bu resimler yemeği pişiren üyelerimiz tarafından gönderilmiştir.
Yorumlar
Henüz yorum yok — ilk yorumu sen yap!