Hengel
Un ve sudan yoğrulan hamurun ince açılıp kareler halinde kesilerek haşlandığı, üzerine sarımsaklı yoğurt ya da ezilmiş kurut ve küçük soğanlarla kavrulmuş tereyağı dökülüp hemen yenen Ağrı usulü hengel.
Tarihçe & Hikaye
Hengel, içsiz ya da içli bir tür mantıdır; Vikipedi Kafkasya'da ortaya çıktığını, Dağıstan'dan Doğu Anadolu'ya uzanan geniş bir bölgede hingel, hangel, hinkal gibi adlarla bilindiğini yazar. Ağrı'da yapılan hengel içsiz, kare kesilmiş hamurdur.
Kültür Portalı'nın 2011 tarihli Ağrı Kültür ve Turizm Rehberi'nden aktardığı ve Ağrı İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü'nün de anlattığı tarifte buğday unundan ele yapışmayan bir hamur yoğrulup dinlendirilir, yufka gibi ince açılıp kareler halinde kesilir. Kaynar suda haşlanan kareler süzülüp tepsiye alınır; üzerine sarımsaklı yoğurt ya da yörede hengel sosu denen, kurutun ezilmesiyle hazırlanan sos dökülür, en son küçük soğan parçalarıyla kavrulmuş tereyağı gezdirilir. Hengel bekletilmeden, soğutulmadan yenmelidir. Kaynaklar ölçü vermediğinden aşağıdaki ölçüler, yaygın hengel tariflerinin oranlarına göre önerilmiştir.
Sizden Gelenler
Hengel Besin Değerleri
Bu değerler kullanılan malzeme ve porsiyon miktarına göre değişiklik gösterebilir.
Malzemeler
- 400 g un
- yaklaşık 180 ml su (hamur için)
- 1 tatlı kaşığı (hamura) + haşlama suyuna tuz
- 3 su bardağı yoğurt (ya da suyla açılmış ezilmiş kurut)
- 2–3 diş sarımsak
- 50 g tereyağı
- 1 adet kuru soğan (küçük doğranmış)
Püf Noktası
Hengeli haşlar haşlamaz servis edin; beklerse hamur kareler birbirine yapışır ve yoğurtla soğur. Hamuru ince açın ama yırtmayın. Kurutunuz varsa yöre usulü sos için yoğurt yerine ezilmiş kurutu suyla açarak kullanın.
Nasıl Yapılır?
- Unu ve tuzu karıştırıp suyu azar azar ekleyerek ele yapışmayan bir hamur yoğurun. Üzerini örtüp bir süre dinlendirin.
- Hamuru unlu tezgâhta yufka inceliğinde açın ve kareler halinde kesin. Yapışmamaları için karelerin üzerine biraz un serpin.
- Bol tuzlu suyu kaynatın, kareleri atıp yumuşayana kadar haşlayın; süzüp tepsiye ya da servis tabağına alın.
- Sarımsağı ezip yoğurtla karıştırın (kurut kullanacaksanız ezip biraz suyla açın) ve hengelin üzerine dökün.
- Tereyağını tavada eritin, küçük doğranmış soğanı ekleyip pembeleşene kadar kavurun ve hengelin üzerine gezdirin. Bekletmeden sıcak servis edin.
Hengel Yanına Ne Gider?
- Ayran
- Turşu
- Kete
Sıkça Sorulan Sorular
Hengel nedir?
Kafkasya kökenli bir tür mantıdır. Ağrı'da içsiz yapılır: hamur ince açılıp kare kesilir, haşlanıp üzerine yoğurt ya da kurut sosu ve tereyağı dökülür.
Hengel sosu nedir?
Ağrı'da kurut denen kurutulmuş yoğurdun ezilip suyla açılmasıyla hazırlanan sostur; sarımsaklı yoğurt yerine kullanılır.
Hengel neden bekletilmez?
Kaynaklara göre hengel bekletilmeden ve soğutulmadan yenmelidir; bekleyince hamur kareler yapışır ve yemeğin tadı bozulur.
Hengelin içli çeşidi var mı?
Vikipedi'ye göre bazı yörelerde içine patates konan bir versiyonu da yapılır; Ağrı usulü hengel içsizdir.
Hengel kaç kalori?
Bu tarifle bir porsiyon (dörtte biri) yaklaşık 560 kcal'dir.
Bu tarif 05.06.2026 tarihinde güncellendi.
Üyelerden Alternatif Tarifler (0)
Bu tarifler üyelerimiz tarafından gönderilmiştir; resmi NeYemeli tarifi yukarıdadır.
Henüz alternatif tarif gönderilmedi — ilk tarifi sen gönder!
Yorumlar
Henüz yorum yok — ilk yorumu sen yap!