Kilis Gün Pekmezi
Şirelik üzümün havara taşıyla durultulup ayakla ezildiği, süzülen şıranın bakır teştte kaynatılıp dinlendirildikten sonra tepsilerde güneşte koyulaştırıldığı Kilis pekmezi.
Tarihçe & Hikaye
Gün pekmezi, Kilis'te üzüm şırasının kaynatıldıktan sonra güneşte koyulaştırılmasıyla yapılan pekmezdir. Kültür Portalı'ndaki Kilis tarifinde şıra havara taşı denen beyaz toprakla durultulur ve tortusu çöktürülerek berrak bir pekmez elde edilir.
Tarifte yüz kilo şirelik ya da kayısı üzüm ile beş kilo havara taşı kullanılır. Üzümün kötü taneleri ayıklanır, temiz üzümler taştan yapılmış, ön kısmında su borusu olan cur denen çukura konur ve bol suyla yıkanır. Şıranın durulması için üzerine dövülmüş havara taşı serpilir; tarife göre havara az olursa şıra durulmaz. Ayakları yıkanmış biri üzümün üzerine çıkıp üzümü ezer, akan şıra leğende toplanır; ezilen üzüm gözenekli torbaya doldurulup suyu bitene dek yeniden ezilir.
Şıra süzülüp bakır teşte konur, bir gece bekletilir ve ertesi gün kısık ateşte, yüzündeki köpükler delinerek iyice kaynayana dek pişirilir. Ateşten alınıp tortusu çökene dek bekletilir, durulan şerbet leğenlere süzülür, tortulu kısım bez torbada asılarak süzdürülür. Süzülen şerbet tepsilere doldurulup güneşe konur, azaldıkça tepsiden tepsiye aktarılır; tepsi dibindeki tortu pekmeze karıştırılmaz. İstenen koyuluğa gelince güneşten alınır, tülbentten süzülüp kavanozlara doldurulur. Kalori 20 gramlık porsiyon için pekmez değerleriyle verildi.
Kilis Gün Pekmezi Tarifi
Malzemeler
- 800 g gün pekmezi (20 g'lık 40 porsiyon)
- ~3 kg şirelik ya da kayısı üzüm (tarifte 100 kg)
- ~150 g havara taşı (tarifte 5 kg)
Kilis Gün Pekmezi Besin Değerleri
Tahmini değerlerdir. Bu besin değerleri, tarifteki malzemelerin ortalama besin değerleri kullanılarak bir formülle hesaplanmıştır; yalnızca bilgi amaçlıdır ve kesinlik taşımaz. Kullandığınız malzemelerin cinsine, markasına, miktarına ve porsiyon büyüklüğüne göre gerçek değerler farklı olabilir. Sağlık ya da diyet kararlarınız için bir uzmana danışın.
Nasıl Yapılır?
- Üzümü ayıklayıp curda bol suyla yıkayın ve üzerine dövülmüş havara taşı serpin.
- Üzümü ayakla ezip akan şırayı toplayın, posayı torbada yeniden ezin.
- Süzülen şırayı bakır teştte bir gece bekletip kısık ateşte köpüğünü delerek iyice kaynatın.
- Tortusunu çöktürüp durulan şerbeti süzün.
- Tepsilerde güneşte, tortusunu karıştırmadan koyulaştırıp süzerek kavanozlara doldurun.
Püf Noktası
Şırayı iyice kaynatın ve tortusunu pekmeze karıştırmayın; tarife göre az kaynayan şıra durulmaz, tortu pekmezi bulandırır.
Kilis Gün Pekmezi Yanına Ne Gider?
- Tahin
- Ekmek
- Kahvaltı
Soru & Cevap
Gün pekmezi neden bu adı alır?
Kaynatılan şıra tepsilerde güneşte koyulaştırıldığı için.
Havara taşı ne işe yarar?
Tarifte üzüm şırasını durultmak için serpilen beyaz topraktır.
Şıra nasıl elde edilir?
Üzüm curda ayakla ezilir, akan şıra toplanıp süzülür.
Pekmez neden bulanık olur?
Tarife göre tortu karışırsa ya da şıra az kaynatılırsa.
Bir porsiyon Kilis gün pekmezi kaç kalori?
20 gramlık bir porsiyon yaklaşık 60 kcal'dir.
Sizden Gelen Tarifler (0)
Bu tarifler üyelerimiz tarafından alternatif olarak gönderilmiştir.
Henüz alternatif tarif gönderilmedi — ilk tarifi sen gönder!
Sizden Gelen Resimler
Bu resimler yemeği pişiren üyelerimiz tarafından gönderilmiştir.
Yorumlar
Henüz yorum yok — ilk yorumu sen yap!