Kırkağaç Topalak Yemeği
Dana kıyması, bayat ekmek içi, un ve yumurtayla yoğrulup zeytinyağında kızartılan küçük köftelerin, kemik suyu ve zeytinyağlı salçayla hazırlanan ekşili sosta kısa süre pişirildiği Kırkağaç sulu köftesi.
Tarihçe & Hikaye
Kırkağaç topalak yemeği, Kırkağaç Kaymakamlığı adına 2023 yılında mahreç işareti olarak tescillenmiştir. Tescil belgesine göre önceden kızartılan köftelerin, dana kemiğinden çıkarılan kemik suyu ve bu yemeğe özgü salçalı sosla yeniden pişirildiği, Kırkağaç'a özgü bir sulu köfte yemeğidir. Kıyma ve kemik suyu nedeniyle kıvamlı ve yağlıdır. Günlük sofralarda olduğu kadar düğün, bayram ve festival gibi özel günlerde de ikram edilir; hazırlanması ve pişirilmesi ustalık ister.
Belgedeki yirmi kişilik tarife göre tercihen Manisa'da yetişmiş danaların az yağlı eti kıyma makinesinden iki kez geçirilir. Kıyma; soğan, bayat ekmek içi, yumurta, maydanoz, tuz, karbonat ve baharatla özenle yoğrulur, istenen kıvam için azar azar un eklenir. En az bir saat dinlenen hamurdan 10-20 gramlık yuvarlak ya da oval köfteler yapılır ve zeytinyağında kızartılıp süzülür. Sos için temizlenmiş dana kemikleri üzerini örtecek kadar suyla ve tuzla kaynatılır, köpüğü alınır ve kemik suyu süzülür. Zeytinyağı ile domates salçası ayrı bir tavada kavrulup kemik suyuna katılır; bu sosun bir kısmı servis için ayrılır. Kemik sulu sosa limon suyu ya da sumak ekşisi ve isteğe göre biberler eklenip renk ve tadı birbirine geçene kadar pişirilir.
Serviste köfteler sıcak sosun içinde beş dakika kadar bekletilip biraz yumuşayınca kepçeyle tabağa alınır; üzerine isteğe göre kemik sulu sos ya da ayrılan zeytinyağlı salçalı sos eklenir, karabiber ve ince kıyılmış maydanoz serpilir. Belgedeki iki litre zeytinyağının bir kısmı kızartmada ve tencerede kaldığından kalori, yağın yarısı sayılarak yirmi porsiyon hesabıyla verildi.
Kırkağaç Topalak Yemeği Tarifi
Malzemeler
- 1 kg az yağlı dana kıyma (iki kez çekilmiş)
- 250 g kuru soğan
- 200 g bayat ekmek içi
- 150 g buğday unu
- 1 adet yumurta
- 1 demet maydanoz (ayıklanmış)
- 20 g tuz (köfte için)
- 10 g karbonat
- 10 g ve 5 g karabiber ve kırmızıbiber
- 2 kg eti sıyrılmış dana kemiği (kaval)
- 3 litre su (kemik suyu için)
- 2 litre zeytinyağı (kızartma ve sos; yarısı sayıldı)
- 500 g domates salçası
- 50 g tuz (sos için)
- 50 ml limon suyu ya da sumak ekşisi
Kırkağaç Topalak Yemeği Besin Değerleri
Tahmini değerlerdir. Bu besin değerleri, tarifteki malzemelerin ortalama besin değerleri kullanılarak bir formülle hesaplanmıştır; yalnızca bilgi amaçlıdır ve kesinlik taşımaz. Kullandığınız malzemelerin cinsine, markasına, miktarına ve porsiyon büyüklüğüne göre gerçek değerler farklı olabilir. Sağlık ya da diyet kararlarınız için bir uzmana danışın.
Nasıl Yapılır?
- Kıymayı soğan, ekmek içi, yumurta, maydanoz, tuz, karbonat ve baharatla yoğurun; kıvam için unu azar azar ekleyin ve hamuru en az 1 saat dinlendirin.
- Hamurdan 10-20 g'lık yuvarlak ya da oval köfteler yapıp zeytinyağında kızartın ve süzüp soğutun.
- Kemikleri üzerini örtecek kadar suyla ve tuzla kaynatın, köpüğünü alın ve kemik suyunu sıcakken süzün.
- Zeytinyağı ile salçayı ayrı tavada kavurun; bir kısmını servis için ayırıp kalanını kemik suyuna katın, limon suyu ya da sumak ekşisi ve biberleri ekleyip tatlar birbirine geçene kadar pişirin.
- Köfteleri sıcak sosa atıp 5 dakika kadar bekletin; yumuşayınca tabaklara alın, üzerine isteğe göre sos, karabiber ve maydanoz ekleyip sıcak servis edin.
Püf Noktası
Köfteleri sosta uzun tutmayın; belgeye göre kızartılmış köfteler sıcak sosta yalnızca beş dakika kadar bekletilip biraz yumuşayınca servis edilir.
Kırkağaç Topalak Yemeği Yanına Ne Gider?
- Pilav
- Ekmek
Soru & Cevap
Topalak yemeği nedir?
Tescil belgesine göre Kırkağaç'a özgü, kızartılmış köftelerin kemik suyu ve salçalı sosla yeniden pişirildiği sulu bir köfte yemeğidir.
Köfteler nasıl pişirilir?
Önce zeytinyağında kızartılır, sonra sıcak sosta beş dakika kadar bekletilir.
Sosa ekşilik ne verir?
Limon suyu ya da sumak ekşisi.
Topalak ne zaman yapılır?
Günlük öğünlerin yanı sıra düğün, bayram ve festival gibi özel günlerde de ikram edilir.
Bir porsiyon Kırkağaç topalak yemeği kaç kalori?
Yirmi porsiyon hesabıyla bir porsiyon yaklaşık 635 kcal'dir.
Sizden Gelen Tarifler (0)
Bu tarifler üyelerimiz tarafından alternatif olarak gönderilmiştir.
Henüz alternatif tarif gönderilmedi — ilk tarifi sen gönder!
Sizden Gelen Resimler
Bu resimler yemeği pişiren üyelerimiz tarafından gönderilmiştir.
Yorumlar
Henüz yorum yok — ilk yorumu sen yap!