Konya Peynir Şekeri
Şeker, su ve az sitrik asidin bakır kazanda 140 °C'ye kadar pişirilip havayla ağartıldığı, rulo yapılıp kesildikten sonra su serpilerek bir gün dinlendirilen; sert görünüp ağızda dağılan Konya şekerlemesi.
Tarihçe & Hikaye
Konya peynir şekeri, Konya Ticaret Odası adına 2019 yılında mahreç işareti olarak tescillenmiştir. Tescil belgesine göre yazılı kayıtlarda ilk kez 1950'li yıllarda Konya'da üretildiği görülür. Görünüşü kaya gibi serttir, ama ısırınca ağızda dağılır; benzerlerinden iri, yüzeyi düzgün ve çoğunlukla beyazdır. Konyalılar eskiden ona ölü şekeri de derdi: Cenaze evine taziyeye gelenlere ikram edilirdi. Gündelik hayatta ise taze yufkanın içine ufalanıp dürüm yapılarak bir öğün gibi yendiği anlatılır; bu alışkanlık zamanla kaybolmuştur. Bugün en çok Aralık ayındaki Mevlânâ anma törenlerinde ve yaz turizm mevsiminde aranır.
Belgeye göre karışımın en az yüzde 94'ü şekerdir; glikoz şurubu ve tatlandırıcı kullanılmaz. Toz şeker, su ve sitrik asit bakır kazanlarda durmadan karıştırılarak 140 °C'ye ulaşana dek pişirilir. Koyu bir ağdaya dönüşen sarımsı kütle soğutma taşlarına alınır, on dakika kadar ılınır, ardından hava püskürten ağartma ünitesinde on dakika işlenir. Bu aşamada şekerin hacmi büyür ve rengi köpük beyazına döner; sade çeşide bergamot aroması katılır, kakaolu ve meyve aromalı çeşitler de yapılır. Rulo hâline getirilen kütle iki boyda kesilir, şekerlerin üzerine su serpilir ve tablaların üstü temiz bezle örtülerek bir gün dinlendirilir. Ustalık isteyen bu peynirleşme aşaması, şekere ağızda dağılma özelliğini kazandırır.
Aşağıdaki ölçüler belgedeki oranların 1 kilogramlık karışıma çevrilmiş hâlidir; ağartma için gereken hava püskürtmeli ünite nedeniyle ürün genellikle imalathanede yapılır. Kalori 25 gramlık bir porsiyon içindir.
Konya Peynir Şekeri Tarifi
Malzemeler
- 940 g toz şeker
- 59 ml su
- 0,9 g sitrik asit (limon tuzu)
- 0,3 g bergamot aroması (sade çeşit için)
Konya Peynir Şekeri Besin Değerleri
Tahmini değerlerdir. Bu besin değerleri, tarifteki malzemelerin ortalama besin değerleri kullanılarak bir formülle hesaplanmıştır; yalnızca bilgi amaçlıdır ve kesinlik taşımaz. Kullandığınız malzemelerin cinsine, markasına, miktarına ve porsiyon büyüklüğüne göre gerçek değerler farklı olabilir. Sağlık ya da diyet kararlarınız için bir uzmana danışın.
Nasıl Yapılır?
- Toz şekeri, suyu ve sitrik asidi bakır kazana alıp sürekli karıştırarak 140 °C'ye kadar pişirin.
- Ağda kıvamına gelen karışımı soğutma taşına dökün ve on dakika kadar ılınmaya bırakın.
- Sarımsı kütleyi hava püskürten ağartma ünitesinde yaklaşık on dakika işleyerek beyazlatın; sonuna doğru bergamot aromasını katın.
- Kütleyi rulo hâline getirip istenen boyda kesin; yapışmış parçaları birbirinden ayırın.
- Şekerlerin üzerine su serpin, tablaların üstünü temiz bir bezle örtün ve peynirleşmesi için bir gün dinlendirin.
Püf Noktası
Dinlendirme aşamasını kısaltmayın; belgeye göre su serpilip bezle örtülen şeker ağızda dağılan dokusunu bu bir günlük bekleyişte kazanır.
Konya Peynir Şekeri Yanına Ne Gider?
- Demli çay
- Türk kahvesi
Soru & Cevap
Neden peynir şekeri deniyor?
Belgede dinlendirme sırasında su serpilen şekerin peynirleştiği anlatılır; sert görünse de ağızda dağılan bu dokusu ürünün ayırt edici yanıdır.
Peynir şekerine neden ölü şekeri de denir?
Konyalılar eskiden bu şekeri cenaze evine taziyeye gelenlere ikram ederdi; ölü şekeri adı bu gelenekten gelir.
Konya peynir şekerinde neler var?
Belgeye göre yüzde 94 toz şeker, yüzde 5,88 su, az miktarda sitrik asit ve bergamot gibi doğal aromalar; glikoz kullanılmaz.
Peynir şekeri ne zamandan beri yapılıyor?
Tescil belgesine göre yazılı kayıtlarda ilk olarak 1950'li yıllarda Konya'da üretildiği görülür.
Bir porsiyon peynir şekeri kaç kalori?
25 gramlık bir porsiyon yaklaşık 90 kcal'dir.
Sizden Gelen Tarifler (0)
Bu tarifler üyelerimiz tarafından alternatif olarak gönderilmiştir.
Henüz alternatif tarif gönderilmedi — ilk tarifi sen gönder!
Sizden Gelen Resimler
Bu resimler yemeği pişiren üyelerimiz tarafından gönderilmiştir.
Yorumlar
Henüz yorum yok — ilk yorumu sen yap!