Siirt Kuru Ekmeği
Tam buğday unu, kaya tuzu ve margarinle yoğrulan sert hamurdan halka yapılıp yumurtalı susam sürülen, toprak tandırın duvarında sekiz saat kurutularak pişen ve aylarca dayanan Siirt ekmeği.
Tarihçe & Hikaye
Siirt Kuru Ekmeği, 3 Temmuz 2023'te Siirt İl Tarım ve Orman Müdürlüğü adına mahreç işaretiyle tescil edilmiştir. Tescile göre yörede iğbeys keek diye de bilinen, toprak tandırda pişen, halka biçimli bir ekmektir; sertliğiyle ünlüdür ama suya hafifçe batırılınca yumuşar ve yapıldıktan sonra altı aya kadar yenebilir. Onu öbür ekmeklerden ayıran, tandırda hava almadan, ateşte kuruyana dek bekletilerek pişirilmesi ve uzun süre bozulmamasıdır; tandırda en az sekiz saat, 200 °C'de kalması gerekir.
Tescildeki yirmi ekmeklik tarifte yoğurma kabı 50 g zeytinyağıyla yağlanır ve içine elenmiş beş kilo tam buğday unu konur; una 200 g kaya tuzu, 100 g ılık suda eritilmiş 42 g yaş maya ve 200 g eritilmiş margarin eklenir. Ilık su azar azar katılarak karışım ıslatılır ve yaklaşık bir saat yoğrulur. Hamur öbür ekmeklerinkinden serttir: yazın sıcakta cıvıklaşmasın diye daha sert, kışın kulak memesi kıvamında tutulur. Üzerine biraz un serpilip, iki katı arasına naylon dikilmiş özel bir bezle örtülür ve kabuk bağlamadan iki üç saat mayalandırılır.
Mayalanan hamur 200 gramlık bezelere ayrılır, bezeler de örtülerek kabuklanmaları önlenir; açılan bezelere ortası delik halka biçimi verilir ve üzerlerine üç yumurta ile 60 g susamın karışımı sürülür. Tandırdaki köz ortaya toplanır, ekmekler aşağıdan yukarıya doğru tandırın duvarına yapıştırılır, tandırın ağzı kapatılır ve ekmekler sekiz saat içeride bırakılır. Tescildeki hamur yaklaşık 9,4 kilo eder; 200 gramlık bezelere bölündüğünde yirmi değil kırk yedi kadar ekmek çıkar, yani belgedeki ekmek sayısıyla beze ağırlığı tutmuyor. Ev ölçüsü için tarifin sekizde biri öneri olarak yazıldı; kalori 200 gramlık hamurdan bir ekmek için verildi.
Siirt Kuru Ekmeği Tarifi
Malzemeler
- 625 g tam buğday unu (ev ölçüsü öneri)
- 25 g kaya tuzu
- 5 g yaş maya
- 25 g margarin (eritilmiş)
- ~500 ml ılık su
- ~6 g zeytinyağı (kabı yağlamak için)
- 1 tutam un (üzerine serpmek için)
- yarım adet yumurta (çırpılmış; üzeri için)
- 8 g susam (üzeri için)
Siirt Kuru Ekmeği Besin Değerleri
Tahmini değerlerdir. Bu besin değerleri, tarifteki malzemelerin ortalama besin değerleri kullanılarak bir formülle hesaplanmıştır; yalnızca bilgi amaçlıdır ve kesinlik taşımaz. Kullandığınız malzemelerin cinsine, markasına, miktarına ve porsiyon büyüklüğüne göre gerçek değerler farklı olabilir. Sağlık ya da diyet kararlarınız için bir uzmana danışın.
Nasıl Yapılır?
- Yoğurma kabını zeytinyağıyla yağlayın; tam buğday ununa kaya tuzunu, ılık suda eritilmiş mayayı ve eritilmiş margarini ekleyin.
- Ilık suyu azar azar katarak sert bir hamur olana dek uzun süre yoğurun.
- Üzerine biraz un serpip bezle örtün, kabuk bağlamadan iki üç saat mayalandırın.
- 200 gramlık bezeler yapıp ortası delik halkalar şekillendirin, yumurtalı susamı sürün.
- Közü ortalanmış tandırın duvarına yapıştırıp ağzını kapatın ve ekmekleri sekiz saat kurutarak pişirin.
Püf Noktası
Ekmeği yerken suya hafifçe batırın; tescile göre sert kuru ekmek bu şekilde yumuşar.
Siirt Kuru Ekmeği Yanına Ne Gider?
- Çay
- Peynir
Soru & Cevap
Siirt kuru ekmeğinin yöredeki adı nedir?
Tescile göre yörede iğbeys keek diye de bilinir.
Siirt kuru ekmeği ne kadar saklanır?
Tescile göre yapıldıktan sonra altı aya kadar yenebilir.
Kuru ekmek nasıl pişer?
Tandırın duvarına yapıştırılıp ağzı kapatılır ve 200 °C'de en az sekiz saat, hava almadan kuruyana dek bekletilir.
Sert kuru ekmek nasıl yenir?
Suya hafifçe batırılınca yumuşar; tescil ekmeğin sertliğiyle ünlü olduğunu belirtir.
Bir Siirt kuru ekmeği kaç kalori?
200 gramlık hamurdan yapılan bir ekmek yaklaşık 405 kcal'dir.
Sizden Gelen Tarifler (0)
Bu tarifler üyelerimiz tarafından alternatif olarak gönderilmiştir.
Henüz alternatif tarif gönderilmedi — ilk tarifi sen gönder!
Sizden Gelen Resimler
Bu resimler yemeği pişiren üyelerimiz tarafından gönderilmiştir.
Yorumlar
Henüz yorum yok — ilk yorumu sen yap!