Sivrihisar Kelem Dolması
Kepen kelemi denen ince yapraklı lahananın şeritlerine dana kıyma ve bulgurla göce karışımı ince dene harcı konup muska biçiminde sarıldığı, salçasız suda kısık ateşte pişirilen tescilli Sivrihisar dolması.
Tarihçe & Hikaye
Sivrihisar'da lahanaya kelem denir; kelem dolması, yörede kepen kelemi denen beyaz, ince yapraklı ve yumuşak lahanadan muska, yani üçgen biçiminde sarılan bir dolmadır. Sivrihisar Kelem Dolması, Sivrihisar Belediyesi adına 4 Ağustos 2022'de 1189 numarayla mahreç işareti olarak tescil edilmiştir. Misafir ağırlamada, bayram ve düğün sofralarında yer alır. Tescil belgesine göre harçta ince dene kullanılır: eşit miktarda pilavlık bulgur ile göce denen ince dövülmüş yarmanın karışımı. Pişirme suyuna salça ya da başka bir şey katılmaz, servis edilirken de üzerine yoğurt ya da sos dökülmez.
Kelem yaprakları taze, kurutulmuş ya da dondurulmuş kullanılabilir; taze kelemler gölgede birkaç gün bekletilerek yumuşatılır, kurutulacak yapraklar damarlarından ipe dizilip asılır. Tescildeki altı kişilik tarifte on kelem yaprağı gruplar hâlinde, beş dakikada bir çevrilerek on beş dakika kadar haşlanır, tepsiye birbirine değmeden dizilip biraz tuz serpilir ve soğutulur. Kıyma, ince dene, su, salça, pul biber ve tuz yoğrulur; dene bekledikçe şiştiği için harç hemen kullanılır. Yaprakların kalın damarları ayıklanıp en fazla 3-4 santim eninde şeritlere kesilir, her şeride fındık kadar harç konur ve damarlı yüz içte kalacak şekilde sıkıca üçgen sarılır. Dolmalar geniş tabanlı tencereye dizilir, üzerlerini geçmeyecek kadar su eklenir; kaynayınca ateş kısılıp yarım saat pişirilir, biraz daha su eklenip on dakika daha pişirilir ve on beş dakika dinlendirilerek servis edilir. Kurutulmuş yapraklarla pişirme süresi daha uzundur.
Sivrihisar Kelem Dolması Tarifi
Malzemeler
- 10 adet kepen kelemi (lahana) yaprağı
- 500 g dana kıyma
- 150 g pilavlık bulgur (ince denenin yarısı)
- 150 g göce (ince dövülmüş yarma, ince denenin yarısı)
- 100 ml su (harç)
- 18 g domates salçası
- 3 g kırmızı pul biber
- 3 g + 3 g tuz (harç ve yapraklar)
- 600 ml su (pişirme)
Sivrihisar Kelem Dolması Besin Değerleri
Tahmini değerlerdir. Bu besin değerleri, tarifteki malzemelerin ortalama besin değerleri kullanılarak bir formülle hesaplanmıştır; yalnızca bilgi amaçlıdır ve kesinlik taşımaz. Kullandığınız malzemelerin cinsine, markasına, miktarına ve porsiyon büyüklüğüne göre gerçek değerler farklı olabilir. Sağlık ya da diyet kararlarınız için bir uzmana danışın.
Nasıl Yapılır?
- Kelem yapraklarını gruplar hâlinde, 5 dakikada bir çevirerek yaklaşık 15 dakika haşlayın; tepsiye birbirine değmeden dizip biraz tuz serpin ve soğutun.
- Kıyma, ince dene (bulgur ve göce), su, salça, pul biber ve tuzu yoğurun; harcı bekletmeden kullanın.
- Yaprakların kalın damarlarını ayıklayıp en fazla 3-4 cm eninde şeritlere kesin.
- Her şeride fındık kadar harç koyup damarlı yüz içte kalacak şekilde sıkıca üçgen sarın.
- Dolmaları geniş tencereye dizin, üzerlerini geçmeyecek kadar (yaklaşık 400 ml) su ekleyin; kaynayınca ateşi kısıp 30 dakika pişirin.
- 200 ml su ekleyip 10 dakika daha kısık ateşte pişirin; 15 dakika dinlendirip yoğurtsuz, sossuz servis edin.
Püf Noktası
Harcı yapar yapmaz sarın; dene bekledikçe şişer ve dolmalar açılır. Fazla pişirilirse yapraklar dağılır, süreye dikkat edin.
Sivrihisar Kelem Dolması Yanına Ne Gider?
- Ayran
- Turşu
Soru & Cevap
Kelem nedir?
Sivrihisar'da lahanaya verilen ad; dolma için yörenin ince yapraklı kepen kelemi kullanılır.
İnce dene nedir?
Eşit miktarda pilavlık bulgur ile göce denen ince dövülmüş yarmanın karışımı.
Dolmalar hangi biçimde sarılır?
Muska, yani üçgen biçiminde.
Yanına yoğurt konur mu?
Tescile göre hayır; pişirme suyuna salça katılmaz, servis ederken yoğurt ya da sos eklenmez.
Bir porsiyon kelem dolması kaç kalori?
Bu tarifle bir porsiyon yaklaşık 370 kcal'dir.
Sizden Gelen Tarifler (0)
Bu tarifler üyelerimiz tarafından alternatif olarak gönderilmiştir.
Henüz alternatif tarif gönderilmedi — ilk tarifi sen gönder!
Sizden Gelen Resimler
Bu resimler yemeği pişiren üyelerimiz tarafından gönderilmiştir.
Yorumlar
Henüz yorum yok — ilk yorumu sen yap!