Urfa İçli Köftesi
İvesi kuzusunun dövülmüş kara etiyle isot ve bulgurdan yoğrulan kabuğun fincan gibi oyulup cevizli, sadeyağlı kıyma içiyle doldurulduğu, kızgın yağda kızartılan Urfa içli köftesi.
Tarihçe & Hikaye
Urfa İçli Köftesi ya da Şanlıurfa İçli Köftesi, 3 Eylül 2018'de Şanlıurfa Ticaret ve Sanayi Odası adına mahreç işaretiyle tescil edilmiştir. Tescile göre bulgurlu dış harcın içine önceden hazırlanan kıymalı iç doldurulup kızartılmasıyla yapılır ve el becerisi ister. Belgede içli köftenin çiğ köfteden türediği rivayet edilir: etli çiğ köftenin hemen yenmesi gerekir; anlatılana göre bir Ramazan'da iftardan çok önce yoğrulan çiğ köfte değerlendirilince bu yemek doğmuş ve Şanlıurfa mutfağına yayılmıştır. Bir porsiyon üç köftedir ve kızartılmadan önceki ağırlığı 180 gramdan az olamaz.
Tescildeki tarifte iç için İvesi kuzusundan 750 g kıyma, 250 g ceviz içi, 10 g tuz, 2 g karabiber, 30 g Şanlıurfa sadeyağı (Urfa yağı) ve iki kuru soğan; dış için 1 kg köftelik bulgur, kuzunun budundan alınıp dövülmüş 300-500 g kara et, bir kuru soğan, 5 g tuz, 2 g karabiber, 50 g isot ve 200 ml su; kızartmak için bir litre sıvı yağ kullanılır. Kıyma tavada kendi yağında kavrulur, sadeyağ ve yemeklik doğranmış soğan eklenip kavrulur; ateşten alınınca karabiber, tuz ve ufaltılmış ceviz katılıp soğutulur.
Kalaylı bakır leğende dörde bölünmüş soğan, isot, tuz ve karabiber karıştırılır, kara et eklenip azar azar suyla macun olana dek yoğrulur; ardından bulgur ve gerektikçe su katılarak yarım saat daha yoğrulur. Kıvamını bulan köftenin içindeki soğan parçaları çıkarılıp atılır. Köfteden iri ceviz büyüklüğünde parçalar alınıp yuvarlanır, avuçta tutulup işaret parmağıyla oyulur, içine iç harç konup ağzı bastırılarak kapatılır. Köfteler kızgın yağda her yanı kahverengileşene dek kızartılır ve sıcak, ayranla, mevsimine göre bostana, Urfa eşkilisi ya da koruk salatasıyla sunulur. Tescil bu ölçüyü sekiz kişilik sayar; ancak bir porsiyon üç köfte ve en az 180 gram olduğundan malzemeden yaklaşık on altı porsiyon çıkar. Kızartma yağının emilen kısmı yaklaşık 150 g sayıldı; kalori on altı porsiyon için verildi.
Urfa İçli Köftesi Tarifi
Malzemeler
- 750 g İvesi kuzusu kıyması (iç)
- 250 g ceviz içi (iç)
- 30 g Şanlıurfa sadeyağı (iç)
- 3 adet kuru soğan (iç 2; dıştaki 1 soğan çıkarılır)
- 1 kg köftelik bulgur (dış)
- 300-500 g dövülmüş kara et (kuzu budu; dış)
- 50 g isot (Şanlıurfa biberi)
- 15 g + 4 g tuz ve karabiber
- 200 ml su (dış)
- 1 litre sıvı yağ (kızartma; emilen ~150 g)
Urfa İçli Köftesi Besin Değerleri
Tahmini değerlerdir. Bu besin değerleri, tarifteki malzemelerin ortalama besin değerleri kullanılarak bir formülle hesaplanmıştır; yalnızca bilgi amaçlıdır ve kesinlik taşımaz. Kullandığınız malzemelerin cinsine, markasına, miktarına ve porsiyon büyüklüğüne göre gerçek değerler farklı olabilir. Sağlık ya da diyet kararlarınız için bir uzmana danışın.
Nasıl Yapılır?
- Kıymayı kendi yağında kavurun, sadeyağ ve doğranmış soğanı ekleyip kavurun; ocaktan alıp tuz, karabiber ve cevizi katarak soğutun.
- Bakır leğende dörde bölünmüş soğan, isot, tuz ve karabiberi karıştırıp kara eti ekleyin, azar azar suyla macun olana dek yoğurun.
- Bulguru ve gerektikçe suyu katıp yarım saat daha yoğurun; soğan parçalarını çıkarın.
- Ceviz büyüklüğünde parçaları avuçta yuvarlayıp parmakla oyun, içine iç harç koyup ağzını kapatın.
- Kızgın yağda her yanı kahverengileşene dek kızartıp sıcak servis edin.
Püf Noktası
Kabuğu oyarken avucunuzu ıslak tutun ve duvarı her yerde eşit inceltin; ince ve eşit kabuk kızgın yağda çatlamadan kızarır.
Urfa İçli Köftesi Yanına Ne Gider?
- Ayran
- Bostana
- Urfa eşkilisi
Soru & Cevap
İçli köftenin çiğ köfteyle ilgisi nedir?
Tescile göre içli köftenin çiğ köfteden türediği rivayet edilir; bir Ramazan'da iftardan çok önce yoğrulan çiğ köftenin değerlendirilmesiyle doğduğu anlatılır.
Bir porsiyon kaç köftedir?
Tescile göre üç köfte; kızartılmadan önceki ağırlığı 180 gramdan az olamaz.
Kara et nedir?
Kuzunun budundan alınıp dövülen yağsız ettir; köftenin dış kabuğuna katılır.
Dış harçtaki soğan ne olur?
Dörde bölünüp tat versin diye yoğrulur, sonra çıkarılır ve kullanılmaz.
Bir porsiyon Urfa içli köftesi kaç kalori?
Üç köftelik bir porsiyon yaklaşık 595 kcal'dir.
Sizden Gelen Tarifler (0)
Bu tarifler üyelerimiz tarafından alternatif olarak gönderilmiştir.
Henüz alternatif tarif gönderilmedi — ilk tarifi sen gönder!
Sizden Gelen Resimler
Bu resimler yemeği pişiren üyelerimiz tarafından gönderilmiştir.
Yorumlar
Henüz yorum yok — ilk yorumu sen yap!