Urfa Peyniri
İnek, koyun ve keçi sütünden mayalanıp parzın denen tülbentlerde süzülen, deleme denen küçük silindir ya da koni kalıplara basılan, taze ya da tuzlanıp haşlanarak en az 120 gün salamurada olgunlaştırılan Urfa peyniri.
Tarihçe & Hikaye
Urfa Peyniri ya da Şanlıurfa Peyniri, 27 Temmuz 2021'de Şanlıurfa Ticaret Borsası adına mahreç işaretiyle tescil edilmiştir. Tescile göre inek, koyun ve keçi sütünden ya da bunların karışımından yapılır ve iki biçimde satılır: olgunlaştırılmamış taze peynir ile yarı sert ya da sert, salamurada olgunlaştırılmış peynir. Taze peynir tuzsuz yapılır ve çoğunlukla tatlı ve hamur işlerinde kullanılır. Olgunlaştırılmış peynir geleneksel olarak yenmeden önce yarım saat kadar suda bekletilir.
Tescile göre peynirin kendine özgü biçimini yörede parzın denen tülbentler verir. Şanlıurfa'dan alınan çiğ süt süzülür, kazanda en az pastörizasyon düzeyinde ısıl işlemden geçirilir ve mayalama sıcaklığına (32 °C kadar) soğutulup peynir mayasıyla pıhtılaştırılır; pıhtının en çok doksan dakikada kesim olgunluğuna gelmesi idealdir. Parçalanan pıhtı parzınlara alınır, önce kendi hâlinde süzülür, sonra parzınların ağzı bağlanıp baskı uygulanır; bu birkaç kez yinelenerek peynirin kuru maddesi artırılır. Peynir beş yedi santim çapında, üç dört santim kalınlığında, yörede deleme denen silindir ya da koni kalıplara alınır.
Salamurada olgunlaştırılacak peynir önce kalıplarda iri tuzla tuzlanıp birkaç gün bekletilir ya da kaynayan kendi peynir altı suyunda veya kaynar suda haşlanarak suyunu salar; tuzlama peynire sert ve sıkı, haşlama ise elastik bir yapı verir. Peynir üretimden itibaren en az 120 gün salamurada olgunlaştırılır ve 10 °C'nin altında saklanıp taşınır. Urfa peyniri evde yapılmaz; kalori 30 gramlık bir dilim için deleme peyniri değerleriyle verildi.
Urfa Peyniri Tarifi
Malzemeler
- 1,2 kg Urfa peyniri (salamurada olgunlaştırılmış; 30 g'lık 40 dilim)
- ~10 litre inek, koyun ya da keçi sütü
- az peynir mayası
- yeterince tuz (kuru tuzlama ve salamura)
Urfa Peyniri Besin Değerleri
Tahmini değerlerdir. Bu besin değerleri, tarifteki malzemelerin ortalama besin değerleri kullanılarak bir formülle hesaplanmıştır; yalnızca bilgi amaçlıdır ve kesinlik taşımaz. Kullandığınız malzemelerin cinsine, markasına, miktarına ve porsiyon büyüklüğüne göre gerçek değerler farklı olabilir. Sağlık ya da diyet kararlarınız için bir uzmana danışın.
Nasıl Yapılır?
- Çiğ sütü süzüp en az pastörizasyon düzeyinde ısıtın ve 32 °C'ye soğutun.
- Peynir mayasıyla pıhtılaştırıp kesim olgunluğuna gelince pıhtıyı parçalayın.
- Pıhtıyı parzın denen tülbentlerde süzüp ağzını bağlayarak birkaç kez baskıya alın.
- Peyniri küçük silindir ya da koni kalıplara alın; olgunlaştırılacaksa iri tuzla tuzlayın ya da kaynar suda haşlayın.
- En az 120 gün salamurada olgunlaştırın; yemeden önce yarım saat suda bekletin.
Püf Noktası
Olgun Urfa peynirini yemeden önce yarım saat soğuk suda bekletin; tescile göre geleneksel olarak böyle tüketilir ve fazla tuzu çıkar.
Urfa Peyniri Yanına Ne Gider?
- Açık ekmek
- Karpuz
- Çay
Soru & Cevap
Parzın nedir?
Urfa peynirinin süzüldüğü ve ona silindir ya da koni biçimini veren tülbentlerin yöredeki adıdır.
Deleme ne demek?
Peynirin basıldığı, beş yedi santim çapında silindir ya da koni biçimli kalıplara yörede verilen addır.
Urfa peyniri hangi sütten yapılır?
İnek, koyun ya da keçi sütünden veya bunların karışımından.
Peynir ne kadar olgunlaştırılır?
Salamurada olgunlaştırılan Urfa peyniri üretimden itibaren en az 120 gün bekletilir.
Bir dilim Urfa peyniri kaç kalori?
30 gramlık bir dilim yaklaşık 75 kcal'dir.
Sizden Gelen Tarifler (0)
Bu tarifler üyelerimiz tarafından alternatif olarak gönderilmiştir.
Henüz alternatif tarif gönderilmedi — ilk tarifi sen gönder!
Sizden Gelen Resimler
Bu resimler yemeği pişiren üyelerimiz tarafından gönderilmiştir.
Yorumlar
Henüz yorum yok — ilk yorumu sen yap!