Yozgat Parmak Çöreği
Un, tuz, su, hazır maya ve bir önceki günün hamurundan ayrılan ekşi mayayla yoğrulup dört parmak biçiminde şekillendirilen, taş fırında odun ateşiyle pişirilen katkısız Yozgat çöreği.
Tarihçe & Hikaye
Yozgat Parmak Çöreği, 27 Aralık 2013'te Yozgat Belediyesi adına mahreç işaretiyle tescil edilmiştir. Tescile göre içinde katkı maddesi yoktur; yalnız un, tuz, su, maya ve ekşi maya kullanılır, pişirme de odun ateşli taş fırında yapılır. Onu ayıran ekşi mayadır: bir gün önceki parmak çöreği hamurundan ayrılan ekşi maya çöreğe kendine özgü tadını verir, pişerken kalın bir kabuk oluşturarak çıtır olmasını sağlar, gözenekli yapı kazandırır ve geç bayatlatır. Adını da biçiminden alır; dört hamur şeridinin yan yana birleştirilmesiyle ortaya çıkan şekil parmaklara benzer.
Tescile göre özlü, yani glüteni yüksek ekmeklik buğday unu kullanılır; tuz hamurun özünü güçlendirir. Fırın ölçüsü 50 kg una 600 g tuz, 28 litre su, 6 kg ekşi mayadır; hazır maya mevsime bağlıdır, sıcak aylarda bir kilo, soğuk aylarda bir buçuk kilo konur. İlk ekşi maya için bir kilo una birer bardak sirke ve su ile dört yumurta sarısı katılıp sert bir hamur yapılır, bez torbada 30 °C'de yirmi dört saat bekletilir; ardından 5 kg un ve 1,5 litre suyla on beş dakika yoğrulup on iki saat serin yerde dinlendirilir ve sonraki günlerde hamurdan hamura aktarılarak kullanılır. Ev için bu oranlar elliye bölünürse bir kilo una 12 g tuz, 560 ml su, 20-30 g yaş maya ve 120 g ekşi hamur düşer (öneri).
Malzemeler otuz kırk dakika iyice yoğrulur; hamur orta sertlikte olmalıdır. Yirmi otuz dakika dinlenen hamur 260 gramlık parçalara ayrılır, her parça göz kararı dörde bölünür, parçalar uzatılıp yan yana birleştirilir ve baştaki ile sondaki oval kalacak biçimde birbirine yapıştırılır. Üzerine sıcak suyla açılmış az un sürülür; bu, hamuru nemli tutar ve kabuk bağlamasını önler. Yirmi dakika daha dinlenen çöreklere çırpılmış yumurta sürülür ve ateşe doğrudan değmeyecek biçimde 220-230 °C taş fırında on beş yirmi dakika pişirilir. Fırından çıkan çörek bir iki saat dinlendirilir; ambalajında iki üç gün, dondurucuda iki üç ay saklanabilir. Ev ölçüsüyle yaklaşık altı çörek çıkar; kalori yarım çörek (iki parmak) için verildi.
Yozgat Parmak Çöreği Tarifi
Malzemeler
- 1 kg özlü ekmeklik buğday unu
- 120 g ekşi maya (önceki günün hamurundan)
- 20-30 g yaş maya (yazın 20 g, kışın 30 g)
- 12 g tuz
- 560 ml su
- 1 adet yumurta (üzeri için)
- 1 tatlı kaşığı + 1 su bardağı un ve sıcak su (üzeri için)
Yozgat Parmak Çöreği Besin Değerleri
Tahmini değerlerdir. Bu besin değerleri, tarifteki malzemelerin ortalama besin değerleri kullanılarak bir formülle hesaplanmıştır; yalnızca bilgi amaçlıdır ve kesinlik taşımaz. Kullandığınız malzemelerin cinsine, markasına, miktarına ve porsiyon büyüklüğüne göre gerçek değerler farklı olabilir. Sağlık ya da diyet kararlarınız için bir uzmana danışın.
Nasıl Yapılır?
- Un, tuz, su, maya ve ekşi mayayı otuz kırk dakika yoğurup orta sertlikte bir hamur elde edin.
- Hamuru yirmi otuz dakika dinlendirip 260 gramlık parçalara ayırın.
- Her parçayı dörde bölün, uzatıp yan yana birleştirin; uçları oval kalacak biçimde yapıştırarak parmak şekli verin.
- Üzerine sıcak suyla açılmış az un sürüp yirmi dakika dinlendirin, ardından çırpılmış yumurta sürün.
- 220-230 °C fırında on beş yirmi dakika pişirin ve bir iki saat dinlendirip servis edin.
Püf Noktası
Şekil verdikten sonra hamura sıcak suyla açılmış un sürün; tescile göre bu karışım hamuru nemli tutar ve son dinlenmede kabuk bağlamasını önler.
Yozgat Parmak Çöreği Yanına Ne Gider?
- Çay
- Yozgat çanak peyniri
- Tereyağı
Soru & Cevap
Neden parmak çöreği denir?
Dört hamur şeridi yan yana birleştirildiği için şekli parmaklara benzer.
Ekşi maya nereden gelir?
Bir gün önceki parmak çöreği hamurundan ayrılır; çöreğe tadını ve çıtır kabuğunu verir.
Hangi un kullanılır?
Tescile göre glüteni yüksek, özlü ekmeklik buğday unu.
Parmak çöreği nasıl saklanır?
Ambalajında iki üç gün, dondurucuda iki üç ay.
Yarım Yozgat parmak çöreği kaç kalori?
Yarım çörek (iki parmak) yaklaşık 335 kcal'dir.
Sizden Gelen Tarifler (0)
Bu tarifler üyelerimiz tarafından alternatif olarak gönderilmiştir.
Henüz alternatif tarif gönderilmedi — ilk tarifi sen gönder!
Sizden Gelen Resimler
Bu resimler yemeği pişiren üyelerimiz tarafından gönderilmiştir.
Yorumlar
Henüz yorum yok — ilk yorumu sen yap!