Yüksekova Çirek Peyniri
İlkbahar ve yaz aylarında yalnızca koyun sütünden yapılan telemenin tuzlu suda haşlanıp elle yufka gibi açıldığı, önceki üretimin lorundan yapılan bulamaç sürülerek rulo biçiminde sarılan Yüksekova peyniri.
Tarihçe & Hikaye
Yüksekova çirek peyniri, Yüksekova Ticaret ve Sanayi Odası adına 2022 yılında coğrafi işaret olarak tescillenmiştir. Yörede penire çırık ya da penire çırkırı diye de anılır; tescil belgesine göre bu adlar elastik ya da haşlanmış peynir anlamına gelir. Peynir ilkbahar ve yaz aylarında tamamen koyun sütünden yapılır. En ilginç yanı, her üretimin bir öncekine bağlı olmasıdır: rulonun içine sürülen lor, bir önceki çirek peyniri üretiminden kalan peynir altı suyundan elde edilir.
Sağılan süt soğuk zincir bozulmadan süzülür ve sağım sıcaklığında, 32-34 derecede mayalanır; pıhtılaşma maya miktarına göre yarım saat ile iki saat arasında tamamlanır. Pıhtı kırılır, bez torbalara doldurulur ve üzerine ağırlık konarak beş-altı saat süzülür. Torbalardan çıkan teleme oda sıcaklığında bir-bir buçuk saat ekşimeye bırakılır. Dilimlenen peynir yüzde 5 tuzlu suda, 70-80 derecede beş-altı dakika haşlanır, süzgeçle alınıp düz bir yüzeyde elle yufka gibi açılır. Peynir altı suyu ayrıca kaynatılıp dinlendirilir, dipte toplanan lor torbalara alınıp yirmi dört saat süzülür ve bir sonraki üretim için saklanır. Önceki üretimin lorundan bir kilo peynire yüz gram olacak şekilde alınır, az su ve tuzla bulamaç yapılır; açılmış peynirin iki yüzüne sürülür ve peynir rulo biçiminde sarılır. Biraz soğuyan rulolar birer kiloluk paketlenir, taze ya da on günlük bekletmeden sonra tüketilir; dört derecede ve ışık görmeden 7-15 gün saklanabilir. Kalori 50 gramlık porsiyon içindir.
Yüksekova Çirek Peyniri Tarifi
Malzemeler
- 1 kg rulo çiğ koyun sütünden elde edilen çirek peyniri (lorlu rulo)
- 100 litre süte %0,2 sıvı peynir mayası
- %5 tuzlu su haşlama suyu tuzu
- 1 kg peynire 100 g önceki üretimin loru (bulamaç)
Yüksekova Çirek Peyniri Besin Değerleri
Tahmini değerlerdir. Bu besin değerleri, tarifteki malzemelerin ortalama besin değerleri kullanılarak bir formülle hesaplanmıştır; yalnızca bilgi amaçlıdır ve kesinlik taşımaz. Kullandığınız malzemelerin cinsine, markasına, miktarına ve porsiyon büyüklüğüne göre gerçek değerler farklı olabilir. Sağlık ya da diyet kararlarınız için bir uzmana danışın.
Nasıl Yapılır?
- Süzülen koyun sütünü 32-34 °C'de mayalayın; pıhtılaşınca kırıp bez torbalarda ağırlık altında 5-6 saat süzün.
- Telemeyi oda sıcaklığında 1-1,5 saat ekşimeye bırakın.
- Dilimleyip %5 tuzlu suda 70-80 °C'de 5-6 dakika haşlayın ve elle yufka gibi açın.
- Önceki üretimin lorunu az su ve tuzla bulamaç yapıp peynirin iki yüzüne sürün, rulo halinde sarın.
- Biraz soğutup paketleyin; taze ya da 10 gün bekletip tüketin.
Püf Noktası
Haşlanan telemeyi soğumadan açın; ılıdıkça elastikliğini kaybeder ve yufka gibi incelmez.
Yüksekova Çirek Peyniri Yanına Ne Gider?
- Lavaş
- Domates
- Çay
- Bal
Soru & Cevap
Çirek ne demek?
Yörede penire çırık ya da çırkırı denir; tescile göre elastik ya da haşlanmış peynir anlamına gelir.
Hangi süt kullanılır?
Yalnızca koyun sütü; peynir ilkbaharda ve yazda yapılır.
Rulonun içinde ne var?
Bir önceki üretimin peynir altı suyundan elde edilen lorla yapılan bulamaç.
Ne kadar saklanır?
Dört derecede ve ışık görmeden 7-15 gün saklanabilir.
50 gram çirek peyniri kaç kalori?
Tescildeki yağ ve protein değerlerine göre yaklaşık 140 kcal'dir.
Sizden Gelen Tarifler (0)
Bu tarifler üyelerimiz tarafından alternatif olarak gönderilmiştir.
Henüz alternatif tarif gönderilmedi — ilk tarifi sen gönder!
Sizden Gelen Resimler
Bu resimler yemeği pişiren üyelerimiz tarafından gönderilmiştir.
Yorumlar
Henüz yorum yok — ilk yorumu sen yap!